--- title: Gülhane Parkı slug: gulhane-parki-6b3b6 url: /detay/gulhane-parki-6b3b6 type: article language: Türkçe entity: primary: Gülhane Parkı type: article disambiguation: İstanbul'un tarihi Gülhane Parkı: Topkapı Sarayı yanında, muhteşem bir yeşil alan. categories: - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur - name: Seyahat Ve Turizm slug: seyahat-ve-turizm url: /kategori/seyahat-ve-turizm - name: Coğrafya slug: cografya-2 url: /kategori/cografya-2 tags: - gülhane - istanbul - Gülhane Parkı - Fatih author: Yunus Emre Sağlam created_at: 2025-04-04T19:15:53.486650+03:00 updated_at: 2025-04-21T11:24:29.729616+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/04/di0TPXcYuZFf93Wx1Fna10Sl3sqrLIK9.jpg --- # Gülhane Parkı ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Gülhane Parkı ![gülhane-379-x-252.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/04/nrP3L1u9IkzVf1bDLtCuWY0vLquJpJSX.jpg) | Field | Value | |-------|-------| | Alan(lar) | 200 dönümden (yaklaşık 80 hektar) fazla bir alana sahiptir. | | Giriş | Ücretsizdir. | | Adının Kökeni | Farsça “gül evi” anlamına gelen “Gülhane” kelimesinden gelir; Osmanlı döneminde burada gül bahçeleri bulunurdu. | ## Article Content **Gülhane Parkı,** İstanbul’un Fatih ilçesinde, tarihi yarımada üzerinde [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) alan ve [şehir](/tr/detay/sehir-3/llms.txt) merkezinde bulunan bir [yeşil](/tr/detay/yesil-f37b9/llms.txt) alandır. Topkapı Sarayı'nın yanında konumlanmış olan park, [Ayasofya](/tr/detay/ayasofya-2/llms.txt) Müzesi, Sultanahmet Meydanı ve [Marmara Denizi](/tr/detay/marmara-denizi-4b16b/llms.txt)’ne [yakın](/tr/detay/yakin-750943/llms.txt) bir bölgede bulunmaktadır. Osmanlı döneminde park alanında [gül](/tr/detay/gul-2/llms.txt) yetiştirildiği için "**Gülhane**" adını almıştır. Günümüzde park, 200 dönümden fazla bir yüzölçümüne sahiptir. Park, hem doğal yapısı hem de tarihi geçmişi bakımından [önem](/tr/detay/onem/llms.txt) taşımaktadır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/04/MqMDDRyikhzz8p0QogiHW2aokFDDOxeY.jpg) *Gülhane Parkı (gulhanepark)* ### **Parkın Tarihsel Gelişimi** Gülhane Parkı’nın geçmişi, Osmanlı İmparatorluğu’nun 15. yüzyıldaki dönemine dayanmaktadır. Bu dönemde park, Topkapı Sarayı’nın dış bahçesi olarak kullanılmaktaydı ve [saray](/tr/detay/saray-2/llms.txt) mensuplarına tahsis edilmiş bir alan konumundaydı. Parkın ismi, Farsça kökenli “*gül evi*” anlamına gelen “*Gülhane*” kelimesinden türetilmiştir. 1806 yılından itibaren kayıtlı varlığı bilinen Gülhane Parkı, [uzun](/tr/detay/uzun/llms.txt) yıllar boyunca sarayın günlük işleyişiyle bağlantılı olarak kullanılmıştır. 19. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu’ndaki [modernleşme](/tr/detay/modernlesme/llms.txt) sürecinin etkisiyle parkta da çeşitli değişiklikler meydana gelmiştir. 1839 yılı, **Tanzimat Fermanı’**nın burada ilan edilmesiyle park açısından [tarihsel](/tr/detay/tarihsel-2/llms.txt) bir önem taşımaktadır. Bu [olay](/tr/detay/olay/llms.txt), Osmanlı’daki [reform](/tr/detay/reform-3/llms.txt) hareketlerinin başlangıcı olarak kabul edilmektedir. Fermanın ilan edildiği alan, günümüzde park içinde yer alan “**Tanzimat Anıtı”** ile işaretlenmiştir. Osmanlı’nın son dönemlerinde, padişahların Dolmabahçe Sarayı’na taşınması ve [Avrupa](/tr/detay/avrupa-2/llms.txt) demiryolu hattının Sirkeci’ye ulaşması nedeniyle parkın bir bölümü [zarar](/tr/detay/zarar-2/llms.txt) görmüş, bazı ağaçlar kesilmiş ve yapıların bir kısmı ortadan kaldırılmıştır. 1880’li yıllarda II. Abdülhamid’in izniyle, park içerisinde [Müze](/tr/detay/muze-2/llms.txt)-i [Hümayun](/tr/detay/humayun-749811/llms.txt) (bugünkü İstanbul Arkeoloji Müzeleri) inşa edilmiştir. 1912 yılında, dönemin İstanbul Şehremini Cemil [Paşa](/tr/detay/pasa-2/llms.txt) tarafından yapılan düzenlemeler sonucunda park [halka](/tr/detay/halka-5/llms.txt) açık bir rekreasyon alanı olarak düzenlenmiştir. Cumhuriyet döneminde Gülhane Parkı, farklı bir işlev ve [anlam](/tr/detay/anlam-3/llms.txt) kazanmıştır. 24 [Kasım](/tr/detay/kasim-748438/llms.txt) 1928 tarihinde, [Mustafa Kemal Atatürk](/tr/detay/mustafa-kemal-ataturk-722184/llms.txt)’ün Latin harflerini halka tanıttığı tören bu parkta gerçekleştirilmiştir. Bu olay, parkın Cumhuriyet tarihindeki yeri açısından önem taşımaktadır. Ayrıca, 1926 yılında Avusturyalı heykeltıraş Heinrich Krippel tarafından yapılan ve** Türkiye’deki ilk Atatürk heykeli** olma özelliği taşıyan [heykel](/tr/detay/heykel-2/llms.txt) de Gülhane Parkı’na yerleştirilmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/04/8S9haUw6Jg89Whll8UQBzxyz6BKEYadB.jpg) *Gülhane Parkı (T.C İstanbul Valiliği)* ### **Parkın Doğal Yapısı ve Çevresi** Gülhane Parkı’nın [bitki](/tr/detay/bitki-2/llms.txt) örtüsü, çınar, [kestane](/tr/detay/kestane-2/llms.txt), ıhlamur, meşe ve akçaağaç [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) çeşitli [ağaç](/tr/detay/agac-4/llms.txt) türlerinden oluşmaktadır. Bu ağaçların bazıları 100 yıldan daha uzun süredir yaşamaktadır. Parkta ayrıca mevsimsel olarak dikilen [sümbül](/tr/detay/sumbul-750124/llms.txt), lale ve [nergis](/tr/detay/nergis-4/llms.txt) gibi süs bitkileri de bulunmaktadır. Bu çiçekler özellikle ilkbahar aylarında çeşitlilik göstermektedir. Parkın doğal yapısı; yürüyüş yolları boyunca sıralanan ağaçlar, [çim](/tr/detay/cim-61baf/llms.txt) alanlar ve süs havuzlarıyla desteklenmiştir. Ayrıca park içinde kuş türlerinin yaşadığı doğal alanlar da yer almaktadır. Park, [deniz](/tr/detay/deniz-750021/llms.txt) seviyesine yakın olup, Boğaziçi yönünde eğimli bir topoğrafyaya sahiptir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/04/cwZea4IKybh2hfCha06PvryHTTsaWdnZ.jpg) *Gülhane Parkı (T.C. İstanbul Valiliği)* ### **Parkın Kültürel Önemi** Gülhane Parkı, doğal özelliklerinin yanı [sıra](/tr/detay/sira-3/llms.txt) tarihi ve kültürel yapılarıyla da öne çıkmaktadır. Park içerisinde yer alan Got Sütunu, Roma döneminden kalma bir yapıdır. Yaklaşık 15 metre yüksekliğindeki bu [mermer](/tr/detay/mermer-2/llms.txt) [sütun](/tr/detay/sutun/llms.txt), Bizans İmparatoru I. Justinianus’un Gotlara karşı kazandığı bir zaferin anısına dikilmiştir. Parkta ayrıca, Prof. Dr. Fuat Sezgin tarafından tasarlanan İslam [Bilim](/tr/detay/bilim-2/llms.txt) ve [Teknoloji](/tr/detay/teknoloji-4/llms.txt) Tarihi Müzesi yer almakta olup, İslam bilim tarihine ait çeşitli eserleri barındırmaktadır. Parkın girişinde konumlanan [Alay Köşkü](/tr/detay/alay-kosku-2/llms.txt), Osmanlı döneminde sultanların resmigeçitleri izlediği bir [yapı](/tr/detay/yapi-2/llms.txt) olarak kullanılmıştır. Günümüzde bu yapı, Ahmet Hamdi Tanpınar Müze Kütüphanesi olarak hizmet vermektedir. Bunun yanı sıra, 2017 yılında açılan Prof. Dr. Fuat Sezgin ve Dr. Ursula Sezgin Bilimler Tarihi Kütüphanesi de park içerisindeki kültürel yapılar arasında yer almakta ve [bilgi](/tr/detay/bilgi-4/llms.txt) arşivine katkı sağlamaktadır. ### **Ziyaretçi Deneyimi ve Ulaşım** Gülhane Parkı, farklı kullanıcı gruplarının çeşitli amaçlarla yararlanabileceği rekreasyon ve dinlenme alanlarına sahiptir. Parkta yürüyüş yolları, piknik alanları ve açık yeşil alanlar yer almaktadır. Bu alanlar, bireysel ya da grup halinde yapılan açık hava etkinlikleri için uygundur. Çocuklar için ayrılmış [oyun](/tr/detay/oyun-2/llms.txt) alanları da park içerisinde bulunmaktadır. Gülhane Parkı, merkezi konumu nedeniyle ulaşım açısından erişilebilir bir noktadadır. Kabataş-Bağcılar tramvay hattı üzerindeki Gülhane durakları ile ulaşım sağlanabilir; ayrıca Marmaray’ın Sirkeci durağından parka [yaya](/tr/detay/yaya-2/llms.txt) olarak ulaşmak mümkündür. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/04/Nwxagpbn2DXMCCeJpAh6RrHmPob6pX3h.jpg) *Gülhane Parkı (T.C. İstanbul Valiliği)* ## Academic Sources and References 1. “Gülhane Parkı.” Gülhane Park. Erişim tarihi: 4 Nisan 2025. https://gulhanepark.org/. 2. “Gülhane Parkı.” İslam Bilim ve Teknoloji Tarihi Müzesi. Erişim tarihi: 4 Nisan 2025. http://ibttm.muzeler.gov.tr/TR-84343/gulhane-parki.html. 3. “İstanbul’un Koru ve Parkları: Gülhane Parkı.” T.C. İstanbul Valiliği. Erişim tarihi: 4 Nisan 2025. http://www.istanbul.gov.tr/istanbulun-koru-ve-parklari-gulhane-parki.