--- title: Gideros Koyu slug: gideros-koyu-7eeaa url: /detay/gideros-koyu-7eeaa type: article language: Türkçe entity: primary: Gideros Koyu type: article disambiguation: Gideros Koyu: Kastamonu'nun tarihi ve doğal güzellikleriyle büyüleyen korunaklı bir koy. categories: - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur - name: Seyahat Ve Turizm slug: seyahat-ve-turizm url: /kategori/seyahat-ve-turizm - name: Coğrafya slug: cografya-2 url: /kategori/cografya-2 tags: - Gideroskoyu - Gideros - Kastamonu - Cide author: Kenan Acun created_at: 2025-04-14T14:53:43.675536+03:00 updated_at: 2025-04-17T09:39:58.692291+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/14/hhyf8WKM5hSEjkjHYP1K35pw8HP44MGw.jpg --- # Gideros Koyu ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Gideros Koyu ![gideros-1.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/14/2DPUm7QktbVH9Xx1EffPDhLFOiJ2yvy7.jpg) | Field | Value | |-------|-------| | Kullanım(lar) | Günümüzde ekoturizm ve doğa turizmi alanı,Tarihî liman | | Konum | Cide - Kastamonu / Türkiye | | Tarihî Dönemler | Osmanlı,Selçuklu,Bizans,Kalkolitik Çağ | | Doğal Statü | 2. derece arkeolojik sit alanı,1. derece doğal sit | | Kıyı Yapısı | 514 m iç çap,130 m ağız genişliği | | Tarihî Adı | Kytoros (Ceneviz kökenli) | ## Article Content **Gideros Koyu**, [Kastamonu](/tr/detay/kastamonu-2/llms.txt)’nun Cide ilçesi sınırlarında, ilçe merkezine yaklaşık 11 kilometre uzaklıkta [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) alan, doğal ve tarihî özellikleriyle öne çıkan koruma altındaki bir kıyı oluşumudur. Cenevizliler döneminden kalma “Kytoros” ismiyle anılan [koy](/tr/detay/koy-5/llms.txt), hem birinci [derece](/tr/detay/derece-3/llms.txt) doğal hem de ikinci derece tarihî [sit alanı](/tr/detay/sit-alani/llms.txt) statüsüne sahiptir. Şimşir, [kestane](/tr/detay/kestane-2/llms.txt), kayın ve meşe ormanlarıyla çevrili olan bu kıyı girintisi, antik dönemlerden günümüze ulaşan kalıntıları, arkeolojik mağaraları ve Ceneviz kalıntılarıyla [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt) hem doğa hem [kültür](/tr/detay/kultur-2/llms.txt) turizmi açısından [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir destinasyondur. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/14/SQhtTfjIv6Yi49tJ6tuAMtFjKRZIffzh.jpg) *Gideros Koyu (Cide Belediyesi)* ### **Tarihçe** Gideros [Koyu](/tr/detay/koyu/llms.txt)’nun tarihi, [Batı](/tr/detay/bati-4/llms.txt) Karadeniz'in kıyı yerleşimleri arasında kesintisiz bir geçmişe sahip nadir alanlardan biri olarak yaklaşık 3.500 yıl öncesine, yani Orta Kalkolitik [Dönem](/tr/detay/donem-3/llms.txt)’e kadar uzanır. Bölgede yapılan arkeolojik yüzey araştırmalarında, **Çadır İni** ve **Ballıcı İni** mağaralarında Kalkolitik Dönem’e ait [çanak](/tr/detay/canak/llms.txt) [çömlek](/tr/detay/comlek-2/llms.txt) parçaları; **Gideros Mağarası 1 **olarak adlandırılan mağarada ise Bizans Dönemi’ne ait seramikler ve dini yapılara ait kalıntılar tespit edilmiştir. Ayrıca koy çevresinde Roma-Bizans dönemlerine ait [duvar](/tr/detay/duvar-3/llms.txt) kalıntıları, [kale](/tr/detay/kale-4/llms.txt) yapıları ve çeşitli mimari izler de günümüze ulaşmıştır​. Antik dönem kaynaklarında "Kytoros" adıyla anılan koy, Paftlagonya bölgesinin bir parçası olarak, Homeros’un *İlyada *destanında yer bulmuş; [ünlü](/tr/detay/unlu-749478/llms.txt) coğrafyacı Strabon, bölgeye ilk yerleşenlerin Amazonlar olduğunu yazmıştır​. Koyun adının kökeni, büyük olasılıkla bu antik yerleşime dayanmaktadır. Eustathius [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) antik [çağ](/tr/detay/cag-4/llms.txt) yorumcuları, bölgede yoğun olarak bulunan şimşir ağaçlarıyla ilgili “Carry boxwood to Gideros” (Tereciye tere satmak) deyişini kullanmış; bu ifade Gideros’un, [ahşap](/tr/detay/ahsap-2/llms.txt) işçiliğinde kullanılan yüksek kaliteli şimşir ürünlerinin merkezi olduğunu göstermektedir​. Cenevizliler Dönemi, Gideros’un denizcilik tarihinde özel bir yer edinmesine [yol](/tr/detay/yol-3/llms.txt) açmıştır. Bu dönemde koy, Sinop ile Amasra arasında seyreden gemiler için bir sığınma ve ikmal noktası olarak kullanılmış; ayrıca [bölge](/tr/detay/bolge-2/llms.txt), [ticaret](/tr/detay/ticaret-3/llms.txt) gemileri kadar korsanların da uğrak yeri olmuştur. Koyun doğası gereği dar bir boğazla denize açılması ve korunaklı yapısı, hem barınak hem de saklanma işlevlerini güçlendirmiştir​. Bizans Dönemi boyunca stratejik önemi artan koy, surlarla çevrili Gideros Kalesi sayesinde askeri amaçlarla kullanılmıştır. Kalenin çevresinde Bizans’a ait yapılar ve savunma mimarisine dair kalıntılar bulunmaktadır. 1284 yılında, Selçuklulara bağlı Çobanoğulları Uç Beyliği’nin beyi Yavlak Arslan, 16 [gün](/tr/detay/gun-4/llms.txt) süren bir [kuşatma](/tr/detay/kusatma-2/llms.txt) sonucunda kaleyi ele geçirmiştir. Bu fetih, bölgede Selçuklu varlığını pekiştirmiştir​. Osmanlı Dönemi'nde de önemini koruyan Gideros, kıyı güvenliği ve ikmal amacıyla kullanılmış; bu döneme ait olduğu düşünülen [deniz](/tr/detay/deniz-750021/llms.txt) içindeki [hamam](/tr/detay/hamam-2/llms.txt) yapısı günümüzde [hala](/tr/detay/hala-2/llms.txt) görülebilmektedir. Cumhuriyet döneminde ise özellikle Millî Mücadele yıllarında cephanelik olarak kullanıldığı belgelenmiş; koyun hem gizli hem de stratejik erişilebilirliği sayesinde bu tür işlevleri üstlendiği anlaşılmaktadır​. Günümüzde Gideros Koyu, bir yandan arkeolojik sit alanı olarak korunurken, diğer yandan doğal güzellikleri ve tarihî mirasıyla bölge turizminin odak noktalarından biri olmaya devam etmektedir. ### **Arkeolojik Buluntular** 2009-2011 yıllarında yürütülen **Cide Arkeolojik Projesi** kapsamında bölgede çok sayıda arkeolojik buluntuya ulaşılmıştır: - Çadır İni ve Ballıcı İni mağaralarında Orta Kalkolitik döneme ait seramik parçaları. - Gideros Mağarası 1’de Bizans dönemine ait çömlek ve dini yapılar. - Gideros Kalesi’nde sur kalıntıları. - Gideros Hamamı (Osmanlı dönemi) ve deniz içindeki yapılar. - Filyos Mağarası’nda Erken Tunç Çağı buluntuları. ### **Doğal Yapı ve Ekosistem** Gideros Koyu, denize açılan dar boğazı ve iç kısımlarda genişleyen yapısıyla korunaklı bir liman niteliği taşır. Koyun denize açılan ağzı yaklaşık 130 metre, iç çapı ise 514 metre genişliğindedir. Bu [özgün](/tr/detay/ozgun-750487/llms.txt) morfolojik [yapı](/tr/detay/yapi-2/llms.txt), tarih boyunca hem doğal [sığınak](/tr/detay/siginak-8f326/llms.txt) hem de stratejik bir barınma alanı olarak kullanılmıştır​. Koyun çevresi zengin bir [bitki](/tr/detay/bitki-2/llms.txt) örtüsüyle kaplıdır. Özellikle şimşir, kestane, kayın, meşe ve çam ağaçları bölgenin baskın ve yerel türlerindendir. Bu ağaçların yıl boyunca değişen tonlardaki [yeşil](/tr/detay/yesil-f37b9/llms.txt) yaprakları, koyun sakin sularında yansıma oluşturarak etkileyici bir görsel atmosfer sunar​. Gideros, Karadeniz’in genel iklim özellikleriyle uyumlu olarak nemli, ılıman ve bol yağış alan bir mikroklimaya sahiptir. Bu iklimsel yapı, koyun çevresindeki yoğun ormanlık alanların yıl boyu canlı kalmasını sağlar. Koy aynı zamanda yaban [hayat](/tr/detay/hayat-2/llms.txt) açısından da zengindir. Yaban ördekleri başta olmak üzere, çeşitli kuş türleri ve kıyı canlıları bu doğal yapının bir parçası hâline gelmiştir. Deniz ve [orman](/tr/detay/orman-750517/llms.txt) ekosisteminin iç içe geçtiği bu alan, ekoturizm açısından da önemli bir [değer](/tr/detay/deger-2/llms.txt) taşımaktadır. Özellikle ilkbahar ve [sonbahar](/tr/detay/sonbahar-4/llms.txt) aylarında, migrasyon halindeki kuş türlerinin uğrak noktası hâline gelmesi, bölgeyi kuş gözlemcileri için cazip kılmaktadır​. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/14/lXC6TMRh9bSirmttrT0eaEFEAJ3H0HJJ.jpg) *Gideros Koyu (Cide Belediyesi)* ### **Turizm** Gideros Koyu, ilçe merkezine yaklaşık 11 kilometre uzaklıkta yer almakta ve hem [kara](/tr/detay/kara-749397/llms.txt) hem de deniz yoluyla ulaşılabilmektedir. Özellikle dar ağızlı, korunaklı yapısı sayesinde tarih boyunca doğal bir liman işlevi gören Gideros, günümüzde bu özgünlüğünü doğa turizmi, tarih turizmi ve deniz turizmi için cazip bir unsur hâline getirmiştir​. Gideros Koyu'nda denize girilebilecek doğal koy alanlarının yanı [sıra](/tr/detay/sira-3/llms.txt), yerel balık restoranları ve [küçük](/tr/detay/kucuk-750344/llms.txt) konaklama tesisleri de bulunmaktadır. Bu işletmeler, bölgeye gelen turistlerin günübirlik gezilerinin yanı sıra konaklamalı tatiller yapmalarına da [olanak](/tr/detay/olanak/llms.txt) tanır. [Yaz](/tr/detay/yaz-3/llms.txt) aylarında ve özellikle [hafta](/tr/detay/hafta-2/llms.txt) sonlarında, [yerli](/tr/detay/yerli-2/llms.txt) turistlerin yanı sıra [Almanya](/tr/detay/almanya-2/llms.txt), Gürcistan ve [Ukrayna](/tr/detay/ukrayna-2/llms.txt) gibi ülkelerden gelen yabancı turistlerin de bölgeyi ziyaret ettikleri gözlemlenmektedir. Koy, hem birinci derece doğal sit hem de ikinci derece arkeolojik sit alanı olarak koruma altındadır. Bu statüler, bölgenin yapılaşmadan büyük ölçüde uzak kalmasını sağlamış, Gideros’un doğallığını günümüze dek koruyarak “sakin” turizm anlayışına uygun bir rota haline gelmesini mümkün kılmıştır. Sahip olduğu yeşil orman örtüsü, [berrak](/tr/detay/berrak-a4aa6/llms.txt) denizi, tarihi kalıntıları, mağaraları ve plajı, ziyaretçilere çok yönlü bir gezi deneyimi sunmaktadır​. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/14/fGPWJ4khw7qBrIZieOJNorTIavudLZwK.jpg) *Gideros Koyu (Cide Belediyesi)* ## Academic Sources and References 1. Cide Belediyesi. ”Gideros.“ Cide Belediyesi Web Sitesi. Erişim 15 Nisan 2025. https://cide.bel.tr/foto/giderosAnadolu Ajansı. “Batı Karadeniz'in Güzelliğiyle Cezbeden Koyu: Gideros.” Anadolu Ajansı Web Sitesi. Erişim 15 Nisan 2025. https://www.aa.com.tr/tr/turkiye/bati-karadenizin-guzelligiyle-cezbeden-koyu-gideros/1942706T.C. Kültür ve Turizim Bakanlığı. ”Cide.“ Kastamonu İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. Erişim 15 Nisan 2025. https://kastamonu.ktb.gov.tr/TR-63813/cide.html ## Related Articles - [Kastamonu (İl)](//detay/kastamonu-il-2/llms.txt)