--- title: Geyik Avı Modeli (Uluslararası İlişkiler) slug: geyik-avi-modeli-uluslararasi-iliskiler url: /detay/geyik-avi-modeli-uluslararasi-iliskiler type: article language: Türkçe entity: primary: Geyik Avı Modeli (Uluslararası İlişkiler) type: article disambiguation: Uluslararası ilişkilerde güvenlik ikilemini anlatan Geyik Avı Modeli'ni inceleyin. İş birliği ve güvensizlik analizini keşfedin! categories: - name: Siyaset Ve Uluslararası İlişkiler slug: siyaset-ve-uluslararasi-iliskiler url: /kategori/siyaset-ve-uluslararasi-iliskiler tags: - Güvenlik İkilemi - Geyik Avı - Oyun teorisi - İş birliği - Uluslararası ilişkiler author: Kerem Akıl created_at: 2025-01-17T12:04:24.647674+03:00 updated_at: 2025-04-17T12:50:57.534104+03:00 --- # Geyik Avı Modeli (Uluslararası İlişkiler) ## Article Content Geyik Avı Modeli, **uluslararası ilişkilerde güvenlik ikilemi** ve iş birliği sorunlarını [anlamak](/tr/detay/anlamak-751178/llms.txt) için kullanılan bir benzetmedir. Hikâye, izole bir adada yaşayan ilkel bir avcı grubunu anlatır. Bu avcılar, bir **geyik avlamayı** başarabilirlerse hepsini doyuracak kadar yiyecek elde edeceklerine inanır ve bunun için iş birliği yapmaları gerektiğine karar verirler. Geyiği avlamak, herkesin tüm çabasını ortaya koymasını ve [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt) [hareket](/tr/detay/hareket-3/llms.txt) etmesini gerektirir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/01/17/MawdIX5HJyfj8cRSHZbHMrqIoOB0TeFh.png) *Geyik Avı Modeli Temsili Çizim (Kaynak: Yapay Zeka İlek Oluşturulmuştur)* Ancak [av](/tr/detay/av-3/llms.txt) sırasında avcılardan biri, bir **tavşan** görür. Tavşan, yalnızca kendisinin açlığını gidermek için yeterlidir ve onu yakalamak, kesin bir ödül anlamına gelir. Bu avcı, tavşanı yakalamak için geyik avından vazgeçer. Ancak bunu yaptığında, geyiğin kaçmasına neden olur ve geri kalan grup aç kalır. İş birliği olsaydı, tüm avcılar doyacak ve en iyi sonuç elde edilecekti. Ancak avcı, grubun geyiği yakalayacağından emin olamadığı [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt), başka bir avcının da iş birliğini bozup tavşanı kovalayabileceğinden [şüphe](/tr/detay/suphe-2/llms.txt) eder. Bu belirsizlik içinde, kendi çıkarını düşünerek hareket etmek rasyonel bir [davranış](/tr/detay/davranis-749902/llms.txt) gibi görünür. **Geyik/Tavşan analojisi**, belirsizlik (yani anarşi) koşullarında bireyci bir şekilde hareket etmenin rasyonel olduğunu vurgular. Bu bağlamda, **uluslararası ilişkilerin trajedisi**, anarşi altında karşılıklı çıkarların bile iş birliğini [garanti](/tr/detay/garanti-749837/llms.txt) edememesi ve dolayısıyla [ortak](/tr/detay/ortak/llms.txt) kazancın sağlanamamasıdır. Hikâye, uluslararası sistemde devletlerin [güven](/tr/detay/guven/llms.txt) eksikliği ve diğer aktörlerin davranışlarından emin olamaması nedeniyle iş birliği yerine bireysel çıkarlarını ön planda tuttuğu durumları açıklar. Özellikle **güvenlik ikilemi** bağlamında, bu [durum](/tr/detay/durum-5/llms.txt) devletlerin karşılıklı güvensizlikten kaynaklanan rekabetçi davranışlarını anlamada [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir araçtır. ### **Oyun Teorisi Bağlamında Geyik Avı** **Geyik Avı**, [oyun](/tr/detay/oyun-2/llms.txt) teorisinde güvenlik ve sosyal iş birliği arasındaki çatışmayı tanımlayan bir modeldir. Bu oyun, farklı isimlerle de anılır: "güvence oyunu", "koordinasyon oyunu" ve "güven ikilemi". **Oyunun temel dinamikleri şunlardır:** - Bir birey **geyik avlamayı** seçerse, başarılı olmak için partnerinin iş birliğine ihtiyaç duyar. - Bir birey **tavşan avlamayı** seçerse, bunu tek başına gerçekleştirebilir, ancak elde edilen kazanç daha düşüktür. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/01/17/tf2vgraoCNSFLCzWqG0xrallXiux6ulf.png) *Geyik Avı Kazançları Tablosu* - **(Geyik, Geyik)**: Her iki oyuncu da iş birliği yapar ve maksimum kazancı elde eder. - **(Tavşan, Tavşan)**: Her iki oyuncu bireysel hareket eder ve daha düşük bir kazanç sağlar. - **Diğer Durumlar**: İş birliğini bozan taraf kazanırken, diğer taraf başarısız olur.   Tabloda görülebileceği gibi, eğer birinci oyuncu geyik seçer ve ikinci oyuncu da aynı şekilde geyik seçerse, her ikisi de **5**'lik bir [kazanç](/tr/detay/kazanc/llms.txt) sağlar. Ancak, birinci avcı tavşan avlar ve ikinci oyuncu geyik avlamaya karar verirse, birinci oyuncu **4**, ikinci oyuncu ise **0** kazanır ve benzeri durumlar ortaya çıkar. ### **Uluslararası İlişkiler Bağlamında Geyik Avı Modeli** Uluslararası ilişkilerde, bu model devletlerin ortak çıkarlar için iş birliği yapması gerektiği durumları açıklar. Ancak bu iş birliği, güven ve koordinasyonun yüksek olduğu koşullarda mümkündür. Eğer taraflardan biri, diğerlerinin iş birliği yapmayacağını düşünürse, [kısa](/tr/detay/kisa/llms.txt) vadeli bireysel çıkarları tercih edebilir. #### **Örnek Durumlar** ##### **Çevre Anlaşmaları:** ##### **Silahsızlanma ve Güvenlik:** ##### **Ticari İş Birliği:** ## Academic Sources and References 1. "The Stag Hunt Game Theory." iMotions (blog). Accessed January 17, 2025. https://imotions.com/blog/learning/research-fundamentals/the-stag-hunt-game-theory/. 2. "Uses of Game Theory in International Relations." The Theory of Networks (blog). February 11, 2013. Accessed January 17, 2025. https://tuecontheoryofnetworks.wordpress.com/2013/02/11/uses-of-game-theory-in-international-relations/. 3. Arı, Tayyar. Uluslararası İlişkiler Teorileri: Çatışma, Hegemonya, İşbirliği. İstanbul: MKM Yayıncılık, 2013. 4. Steans, Jill, Lloyd Pettiford, and Thomas Diez. Introduction to International Relations: Perspectives and Themes. 2nd ed. London: Routledge, 2005.