--- title: Fabrika Kızı (Şarkı) slug: fabrika-kizi-sarki url: /detay/fabrika-kizi-sarki type: article language: Türkçe entity: primary: Fabrika Kızı (Şarkı) type: article disambiguation: Alpay'ın seslendirdiği "Fabrika Kızı", 1969'dan kalma kült bir işçi şarkısı. Toplumsal mesajı ve müziğiyle unutulmaz! categories: - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur tags: - Alpay - Bora Ayanoğlu - Fabrika Kızı - Pop müzik author: Meryem Şentürk Çoban created_at: 2025-01-07T11:31:42.810611+03:00 updated_at: 2025-04-17T13:07:20.625483+03:00 --- # Fabrika Kızı (Şarkı) ## Article Content 1969 yılında **Bora Ayanoğlu** tarafından yazılıp bestelenen ve **Alpay**'ın sesiyle [hayat](/tr/detay/hayat-2/llms.txt) bulan "Fabrika Kızı," bir [aşk](/tr/detay/ask-3/llms.txt) şarkısı [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) görünse de aslında Marksist bir düşüncenin müzik alanındaki yansıması olarak öne çıkar. Şarkı, sınıfsal gerilimlerin yoğun olduğu dönemde, özellikle işçi hareketleri ve toplumsal değişimler üzerindeki etkisiyle bir döneme damgasını vurmuştur. ### **Şarkının Doğuşu** Bora Ayanoğlu, bir gazetede fabrikada [tütün](/tr/detay/tutun-2/llms.txt) saran bir kadının fotoğrafından etkilenerek "Fabrika Kızı"nı yazdı. Sözlerinde bir işçi kadının günlük mücadelesi anlatılırken, şarkı, dinleyiciyi hem [duygu](/tr/detay/duygu-3/llms.txt) yüklü bir hikayeye hem de derin bir toplumsal sorgulamaya çağırdı. İlk kez 1969'da [Alpay](/tr/detay/alpay-2/llms.txt)'ın sesiyle dinleyiciye ulaşan [eser](/tr/detay/eser-3/llms.txt), o dönemde beklenmedik bir şekilde 30 bin adetlik rekor bir satış gerçekleştirdi. [YouTube Video](https://www.youtube.com/watch?v=Ici0zvNKdi0) *Alpay'ın seslendirdiği "Fabrika Kızı" şarkısı.* ### **Toplumsal ve Tarihi Bağlam** "Fabrika Kızı," [sadece](/tr/detay/sadece-e8b50/llms.txt) bir şarkı olmaktan öte, 1970'lerde yaşanan toplumsal hareketlerin şarkısına dönüştü. Şarkının yayınlama dönemine denk gelen 15-16 [Haziran](/tr/detay/haziran-748426/llms.txt) 1970 işçi eylemleri, işçi sınıfının ekonomik ve siyasal hakları için verdiği en büyük mücadelelerden biriydi. Ayanoğlu' un belirttiği gibi şarkı, bir işçi kızın hayalini anlatsa da aslında bu hayalin üzerinde yaşadığı zor koşullara dikkat çekiyordu, bu nedenle işçiler tarafından sahiplenildi. ### **Müzikal Anlam ve Eleştiriler** Naim Dilmener ve Murat Meriç gibi müzik yazarları, "Fabrika Kızı"nı, pop müziğin sınıfsal meselelere yönelmesinin [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir başlangıcı olarak tanımlar. Ancak, şarkın "yün örecek elleri her [gün](/tr/detay/gun-4/llms.txt) ekmek derdinde" gibi sözleri toplumsal cinsiyet rolleri açısından eleştirilmiştir. Buna rağmen, bir işçi kadını pop müziğin merkezine alarak farklı bir perspektif sunması, şarkının çağının ötesinde bir [anlam](/tr/detay/anlam-3/llms.txt) kazanmasına [olanak](/tr/detay/olanak/llms.txt) sağlamıştır. ### **Etkileri ve Mirası** "Fabrika Kızı," daha sonra **Ahmet Kaya**, **Haluk Levent** ve **Haramiler** gibi sanatçılar tarafından da seslendirilerek yeni nesillere ulaşmıştır. Ancak şarkının çıkış dönemindeki etkisi ve pop müziğin toplumsal meselelerle buluştuğu çizgiye öncülük etmesi, şarkıyı [özgün](/tr/detay/ozgun-750487/llms.txt) bir yere taşır. [Cem Karaca](/tr/detay/cem-karaca-2/llms.txt)'nın "Tamirci Çırağı" gibi eserleri de bu çizginin devamı niteliğindedir. "Fabrika Kızı," yalın melodisi ve etkileyici sözleriyle işçi hareketlerine ses veren bir simge olarak türküler ve pop şarkıları arasında [köprü](/tr/detay/kopru-3/llms.txt) olmuştur. Şarkı, şimdiki zamanın müzik anlayışına da [yol](/tr/detay/yol-3/llms.txt) gösteren bir ders niteliğindedir. [YouTube Video](https://www.youtube.com/watch?v=aCZF0PSTBUg) *Haramiler grubunun seslendirdiği "Fabrika Kızı" şarkısı.* ### **"Fabrika Kızı" Şarkısının Sözleri** Gün doğarken her sabah  Bir kız geçer kapımdan  Köşeyi dönüp kaybolur  Başı önde yorgunca  Fabrikada tütün sarar  Sanki kendi içer gibi  Sararkende [hayal](/tr/detay/hayal/llms.txt) kurar  Bütün insanlar gibi  Bir evi olsun ister  Birde içmeyen kocası  [Tanrı](/tr/detay/tanri-749757/llms.txt) ne verirse geçinir gider  Yeterki [mutlu](/tr/detay/mutlu-2/llms.txt) olsun yuvası  Dışarda bir [yağmur](/tr/detay/yagmur-748500/llms.txt) başlar  Yüreğinde derin [sızı](/tr/detay/sizi-750780/llms.txt)  Gözlerinden yaşlar [akar](/tr/detay/akar/llms.txt)  Ağlar fabrika kızı  Oysa yatağında bile  Birgün [uyku](/tr/detay/uyku-2/llms.txt) göremez  İhtiyar anası gibi  Kadınlığını bilemez  Makineler diken gibi  Batar hergün kalbine  Yün örecek elleri  Hergün ekmek derdinde  Gün batarken her akşam  Bir kız geçer kapımdan  Köşeyi dönüp kaybolur  Başı önde yorgunca ## Academic Sources and References 1. "Alpay’a saygı albümü". Sabah'la Günaydın. Yayınlanma: 30.7.2022. https://www.sabah.com.tr/magazin/alpaya-saygi-albumu-6095333"Şarkıcı Alpay kaç yaşında? Şarkılar Bizi Söyler’in konuğu Alpay kimdir, nerelidir, hangi şarkıları söyledi?". Posta. Yayınlanma: 14 Ocak 2023. https://www.posta.com.tr/galeri/sarkici-alpay-kac-yasinda-sarkilar-bizi-soylerin-konugu-alpay-kimdir-nerelidir-hangi-sarkilari-soyledi-2601553/2"Şarkıcı Alpay kimdir, kaç yaşında?". Cumhuriyet. Yayınlanma: 14.01.2023. https://www.milliyet.com.tr/cadde/sarkici-alpay-kimdir-nereli-alpay-nazikioglu-kac-yasinda-6437329"Şarkıcı Alpay kimdir, nereli? Alpay Nazikoğlu kaç yaşında?". Milliyet. Yayınlanma: 21.02.2021. https://www.milliyet.com.tr/cadde/sarkici-alpay-kimdir-nereli-alpay-nazikioglu-kac-yasinda-6437329"Alpay Nazikoğlu kimdir?" Yeni Akit. Yayınlanma: 27.10.2018. https://www.yeniakit.com.tr/biyografi/alpay-nazikoglu"Şarkıcı Alpay'ın son hali sevenlerini üzdü" TGRT Haber. Yayınlanma: 24 Eylül 2024.https://www.tgrthaber.com/magazin/sarkici-alpayin-son-hali-sevenlerini-uzdu-2973999?s=1"Alpay kimdir, kaç yaşında, nereli? Alpay ile ilgili bilgiler!" CNN Türk. Yayınlanma: 14.01.2023. https://www.cnnturk.com/magazin/alpay-kimdir-kac-yasinda-nereli-alpay-ile-ilgili-bilgiler-1880126"Sevgiliye değil Marksizm'e yazıldı". Yeni Asır. Yayınlanma: 19 Ağustos 2009. https://www.yeniasir.com.tr/sarmasik/2009/08/19/sevgiliye\_degil\_marksizme\_yazildi"Alpay’ın ‘fabrika kızı’ 15-16 Haziran’a katıldı mı?". Evrensel. Yayınlanma: 06 Haziran 2019. https://web.archive.org/web/20190606121851/https://www.evrensel.net/haber/380765/alpayin-fabrika-kizi-15-16-hazirana-katildi-miTeker, Aytekin. "Şarkıcı Alpay: Jübile yapacağım". Haber Türk. Yayınlanma: 29.09.2024. https://www.haberturk.com/sarkici-alpay-in-en-buyuk-pismanligi-magazin-haberleri-3723549-magazinHaramiler. "Fabrika Kızı". https://www.youtube.com/watch?v=aCZF0PSTBUgAlpay. "Fabrika Kızı". https://www.youtube.com/watch?v=Ici0zvNKdi0