--- title: Erizipel slug: erizipel-750212 url: /detay/erizipel-750212 type: article language: Türkçe entity: primary: Erizipel type: article disambiguation: Erizipel: Streptococcus kaynaklı akut cilt enfeksiyonu. Kırmızı, şiş, ağrılı cilt lezyonu ile karakterizedir. Hızlı tedavi gereklidir. categories: - name: Sağlık Ve Tıp slug: saglik-ve-tip url: /kategori/saglik-ve-tip tags: - Tıp - hastalık author: Emin Neşat Gürses created_at: 2025-03-21T02:02:12.645121+03:00 updated_at: 2025-04-17T10:48:35.308961+03:00 --- # Erizipel ## Article Content **Erizipel**, *Streptococcus pyogenes* (A grubu beta-hemolitik streptokoklar) başta olmak üzere bazı bakterilerin neden olduğu, cildin üst tabakalarını ve lenfatik sistemini etkileyen akut bir enfeksiyondur. Yüzeysel bir selülit formu olarak kabul edilen erizipel, genellikle yüz, bacaklar ve kollarda kırmızı, şişmiş, ağrılı ve sıcak bir cilt lezyonu ile karakterizedir. [Hastalık](/tr/detay/hastalik-749643/llms.txt), [hızlı](/tr/detay/hizli/llms.txt) başlangıçlıdır ve sistemik semptomlar eşlik edebilir. Tedavi edilmediği takdirde ciddi komplikasyonlara [yol](/tr/detay/yol-3/llms.txt) açabilir. ##### **Erizipelin Etiyolojisi ve Epidemiyolojisi** Erizipelin en [yaygın](/tr/detay/yaygin-748456/llms.txt) etkeni *Streptococcus pyogenes*'tir. Bu [bakteri](/tr/detay/bakteri-3/llms.txt), cilt bariyerinin bozulduğu durumlarda (kesikler, çatlaklar, böcek ısırıkları veya cerrahi yaralar [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt)) cilde girer ve enfeksiyona neden olur. Nadiren diğer bakteriler de erizipele yol açabilir. Erizipel, her [yaş](/tr/detay/yas-3/llms.txt) grubunda görülebilse de, özellikle yaşlılar, [diyabet](/tr/detay/diyabet-3/llms.txt) hastaları, immün yetmezliği olan bireyler ve lenfatik [sistem](/tr/detay/sistem-2/llms.txt) bozuklukları olan kişilerde daha sık görülür. Hastalık, [dünya](/tr/detay/dunya-2/llms.txt) genelinde yaygın olmakla [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt), hijyen koşullarının yetersiz olduğu bölgelerde ve mevsimsel olarak sıcak ve nemli aylarda daha sık görülür. Erizipel, tekrarlayıcı [özellik](/tr/detay/ozellik/llms.txt) gösterebilir ve özellikle lenfödem gibi kronik durumlarda tekrarlama riski yüksektir. ##### **Klinik Bulgular ve Semptomlar** Erizipel, ani başlangıçlı [ateş](/tr/detay/ates-2/llms.txt), titreme, halsizlik ve [baş](/tr/detay/bas-2/llms.txt) ağrısı gibi sistemik semptomlarla kendini gösterir. Lokal olarak etkilenen bölgede kırmızı, parlak, ödemli ve ağrılı bir cilt lezyonu görülür. Lezyonun sınırları belirgindir ve [çevre](/tr/detay/cevre/llms.txt) dokulardan keskin bir şekilde ayrılır. Yüzde görülen erizipel, genellikle [burun](/tr/detay/burun-d9b40/llms.txt) ve yanakları etkiler ve "kelebek" şeklinde bir görünüm oluşturabilir. Bacaklarda ise özellikle alt ekstremitelerde tek taraflı tutulum yaygındır. Lezyon bölgesinde sıcaklık artışı, hassasiyet ve bazen vezikül veya bül oluşumu görülebilir. Lenfatik tutuluma bağlı olarak [lenf](/tr/detay/lenf-748580/llms.txt) düğümlerinde şişme ve ağrı eşlik edebilir. Tedavi edilmediği takdirde [enfeksiyon](/tr/detay/enfeksiyon-2/llms.txt), derin dokulara yayılarak selülit, abse veya sepsis gibi ciddi komplikasyonlara yol açabilir. ##### **Tanı Yöntemleri** Erizipelin tanısı, klinik bulgulara dayanarak konulur. Lezyonun tipik görünümü ve sistemik semptomlar, tanıyı destekler. Laboratuvar testleri, tanıyı doğrulamak ve diğer enfeksiyonlardan ayırt etmek için kullanılır. [Tam](/tr/detay/tam/llms.txt) [kan](/tr/detay/kan-3/llms.txt) sayımı (TKS), enfeksiyon varlığını gösteren lökositoz ve yüksek eritrosit sedimantasyon hızı (ESH) gibi bulgular sağlayabilir. Kan kültürleri, sistemik enfeksiyon durumunda [etken](/tr/detay/etken/llms.txt) mikroorganizmayı belirlemek için kullanılabilir, ancak erizipelde kan kültürlerinin pozitif çıkma oranı düşüktür. Deri lezyonlarından alınan örneklerin mikrobiyolojik incelemesi, nadiren gerekli olmakla birlikte, özellikle atipik vakalarda tanıya yardımcı olabilir. Görüntüleme yöntemleri, komplikasyonları değerlendirmek için kullanılır. ##### **Tedavi Yaklaşımları** Erizipel tedavisi, [antibiyotik](/tr/detay/antibiyotik-3/llms.txt) kullanımını ve semptomatik tedaviyi içerir. Penisilin, erizipel tedavisinde birinci [basamak](/tr/detay/basamak-3/llms.txt) ilaçtır. Oral veya parenteral penisilin, hastalığın şiddetine ve hastanın klinik durumuna göre tercih edilir. Penisilin alerjisi olan hastalarda makrolidler veya sefalosporinler alternatif olarak kullanılabilir. Tedavi süresi genellikle 10-14 gündür. Semptomatik tedavi olarak, ateş ve ağrıyı kontrol altına almak için antipiretik ve analjezikler kullanılır. Etkilenen bölgenin yüksekte tutulması ve soğuk kompres uygulanması, ödemi azaltmaya yardımcı olabilir. Tekrarlayan erizipel vakalarında, altta yatan [risk](/tr/detay/risk-2/llms.txt) faktörlerinin (lenfödem, diyabet gibi) kontrol altına alınması önemlidir. Profilaktik antibiyotik kullanımı, tekrarlayan enfeksiyonları önlemek için düşünülebilir. ## Academic Sources and References 1. Bolognia, Jean L., Joseph L. Jorizzo, and Julie V. Schaffer. Dermatology. 4th ed., Elsevier, 2017. 2. Cohen, Jonathan, William G. Powderly, and Steven M. Opal. Infectious Diseases. 4th ed., Elsevier, 2016. 3. Habif, Thomas P. Clinical Dermatology: A Color Guide to Diagnosis and Therapy. 6th ed., Elsevier, 2015. 4. Mandell, Gerald L., John E. Bennett, and Raphael Dolin. Mandell, Douglas, and Bennett's Principles and Practice of Infectious Diseases. 9th ed., Elsevier, 2019.