--- title: Eğil Asur Kalesi slug: egil-asur-kalesi url: /detay/egil-asur-kalesi type: article language: Türkçe entity: primary: Eğil Asur Kalesi type: article disambiguation: Eğil Asur Kalesi: Diyarbakır'da tarihi bir kale. Asur mimarisi, stratejik konum ve gizli geçitler. Tarihi ve arkeolojik öneme sahip. categories: - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur - name: Arkeoloji slug: arkeoloji url: /kategori/arkeoloji - name: Tarih slug: tarih url: /kategori/tarih tags: - TurizmPotansiyeli - KültürTurizm - ÇiviYazısı - GüneydoğuAnadolu - EğilKalesi - DicleNehri - ArkeolojikKazılar - Arkeoloji - tarih - Kale - Asurlular - Diyarbakır - Eğil author: Mehmet Tahir Özbey created_at: 2025-04-02T12:03:11.013936+03:00 updated_at: 2025-04-17T10:13:49.852001+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/02/zjKmXmIctH6zv7n8WUws3l7V0ahK1ANu.jpg --- # Eğil Asur Kalesi ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Asur Kalesi ![Egil-_-Baraj-Golu-ve-Asur-Kral-Mezarlari.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/02/XXycHQmt2f2iJ9hRKrdWPbTx8f3cIq1P.jpg) | Field | Value | |-------|-------| | Özellikler | 4 tünel,Mağara ve kaya mezarları,Asur kral figürü ve çivi yazısı (III. Salmanassar’a atfedilir) | | Günümüz | Kültür ve Turizm Bakanlığı izniyle arkeolojik kazılar (Prof. Dr. Vecihi Özkaya) | | Tarihi Kullanım | Hunlar-Bizans savaşlarında sığınak (Eğilli Yuhanna, Kilise Tarihi) | | Konum ve Yapı | Yekpare kaya üzerine, sığınak ve depo olarak kullanılmış | | Yapım | Asurlular tarafından (tahmini M.Ö. 1260-606) | | Tarihi Geçmiş | Yaklaşık 3.000 yıl | | Coğrafi Özellik | Dicle Baraj Gölü kenarında, üç tarafı vadilerle çevrili | | İlçe Statüsü | 1987 (Diyarbakır’ın 12. ilçesi) | | Konum | Diyarbakır,Türkiye,Güneydoğu Anadolu Bölgesi | ## Article Content Eğil Kalesi, Diyarbakır’a bağlı Eğil ilçesinde, ilçeye hâkim bir tepe üzerinde [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) alan tarihi bir yapıdır. Üç tarafı derin vadilerle çevrili, diğer tarafı oyularak yekpare bir kaya [üzerine](/tr/detay/uzerine/llms.txt) inşa edilmiş olan [kale](/tr/detay/kale-4/llms.txt), Asurlular döneminde yapıldığı tahmin edilmektedir. Geniş bir alana yayılan kale, geçmişte [sığınak](/tr/detay/siginak-8f326/llms.txt) ve depo olarak kullanılmıştır. Tarihi ve arkeolojik önemiyle dikkat çeken kale, Güneydoğu [Anadolu](/tr/detay/anadolu-4/llms.txt) Bölgesi’nin köklü geçmişine ışık tutan [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir mirastır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/02/19TBbYBPes8eltdrnVNBkMPjHymsPyCM.jpg) *Diyarbakır Eğil Asur Kalesi (Dicle Üniversitesi)* #### Tarihçe ve Yapım Eğil Kalesi’nin kökeni, M.Ö. 1260-606 yılları arasında Asurluların bölgeye hâkim olduğu döneme dayanır. Bu dönemde inşa edildiği düşünülen kale, Asurluların [taş](/tr/detay/tas/llms.txt) işçiliği ve mimari sanatındaki yetkinliğini yansıtmaktadır. Kalenin çevresinde Asur krallarına ait olduğu sanılan çok sayıda [mağara](/tr/detay/magara-2/llms.txt) [mezar](/tr/detay/mezar-750492/llms.txt) ve kaya mezarı bulunmaktadır. Kalenin batısında, Asur Kralı III. Salmanassar’a atfedilen bir stel ve kitabe yer alır. Ayrıca, [uzun](/tr/detay/uzun/llms.txt) [çivi](/tr/detay/civi-749659/llms.txt) yazısı ile [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt) bir Asur [kral](/tr/detay/kral-751332/llms.txt) figürü bulunur; bu [yazı](/tr/detay/yazi-2/llms.txt) [tam](/tr/detay/tam/llms.txt) olarak okunamasa da kolayca takip edilebilir ve güneşli günlerde ikindi saatlerinden sonra net bir şekilde görülebilir. Çivi yazısı ve kral figürünün bir arada bulunması, kalenin Asurlulara ait olduğu görüşünü güçlendirmektedir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/02/WHkZfc14MhhbwXgTIRlj9jtBq1Cr8qF8.jpg) *Diyarbakır Eğil Asur Kalesi (Dicle Üniversitesi)* #### Yapısal Özellikleri Kale, stratejik konumu ve mimari özellikleriyle dikkat çeker. Yekpare bir kaya üzerine oturtulmuş olan yapının iç kısmı, sığınak ve depo işlevi görmüştür. Kayalar oyularak inşa edilen dört [tünel](/tr/detay/tunel-749259/llms.txt), kaleden metrelerce uzaklıktaki vadilere ulaşır. Bu tüneller, Dicle Nehri yatağına ve bir hamama bağlanmakta olup, zor durumlarda düşmandan gizlenerek kaçış için kullanıldığı bilinmektedir. Eğilli Yuhanna’nın *Kilise Tarihi* adlı eserinin II. cildinde, Hunlar ile [Doğu](/tr/detay/dogu-751789/llms.txt) Roma (Bizans) arasındaki savaşlarda halkın ve askerlerin Eğil Kalesi’ne sığındığı belirtilmiştir. Bu da kalenin savunma amaçlı önemini ortaya koymaktadır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/02/O17QpOT1Gphd9PL7aXM7vsXOYO4Yhk7v.jpg) *Diyarbakır Eğil Asur Kalesi (Dicle Üniversitesi)* #### Arkeolojik Çalışmalar Günümüzde Eğil Kalesi’nde, [Kültür](/tr/detay/kultur-2/llms.txt) ve Turizm Bakanlığı’nın izniyle arkeolojik kazılar devam etmektedir. Prof. Dr. Vecihi Özkaya ve ekibi tarafından yürütülen bu çalışmalar, kalenin tarihini ve yapısal özelliklerini daha iyi anlamayı amaçlamaktadır. Kale ve çevresindeki bulgular, Asurluların [bölge](/tr/detay/bolge-2/llms.txt) üzerindeki etkisini ve mimari yetkinliklerini belgelemektedir. Eğil Kalesi, korunmuş duvarları, yeraltı döşemleri ve gizli geçitleriyle Anadolu kültür tarihinin önemli bir örneğini sunar. Ancak, insan, [zaman](/tr/detay/zaman-2/llms.txt) ve doğa tahribatı nedeniyle [zarar](/tr/detay/zarar-2/llms.txt) görmekte olan bu tarihi yapının korunması ve belgelenmesi için yürütülen çalışmalar, hem bilimsel hem de turizm açısından büyük [önem](/tr/detay/onem/llms.txt) taşımaktadır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/02/luwKCajY4WNNKpgwJxKGK4wNuNxAXBUD.jpg) *Diyarbakır Eğil Asur Kalesi (Dicle Üniversitesi)* ## Academic Sources and References 1. Dicle Üniversitesi. "Eğil Kalesi Arkeolojik Çalışmaları." Erişim 2 Nisan 2025. https://www.dicle.edu.tr/tr/birimler/arkeolojik-kazilarimiz/sayfalar/egil-kalesi-arkeolojik-calismalari-9939 2. Diyarbakır Kültür Turizm. "Eğil Asur Kalesi." Erişim 2 Nisan 2025. https://diyarbakirkulturturizm.org/Yapit/Details/ILCELER/44/Egil-Asur-Kalesi/259 3. Diyarbakır Valiliği. "Eğil Asur Kalesi." Erişim 2 Nisan 2025. http://diyarbakir.gov.tr/egil-asur-kalesi