--- title: Drahoma slug: drahoma-750722 url: /detay/drahoma-750722 type: article language: Türkçe entity: primary: Drahoma type: article disambiguation: Drahoma: Osmanlı Rum ve Yahudi toplumlarında kız tarafının evlilikte yaptığı maddi katkı. Evlilik güvencesi ve kadınların ekonomik durumunu sağlamak için uygulanmıştır. categories: - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur - name: Diğer İnanç Sistemleri slug: diger-inanc-sistemleri url: /kategori/diger-inanc-sistemleri - name: Musevilik slug: musevilik url: /kategori/musevilik tags: - Başlık parası - musevilik - Çeyiz - Osmanlı - Rum - Düğün author: Semanur Polat created_at: 2025-03-23T16:29:35.227819+03:00 updated_at: 2025-04-17T10:39:50.711532+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/03/24/QibcXNuiSFzrYkFsCMVcIhVwoYCmewUk.png --- # Drahoma ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Drahoma: Damadın Başlık Parası ![623DEEEC-4AB5-43C8-9FAB-6BF7FC165DB3.jpeg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/03/24/zaYvXDqXAjRVdEEGFeE4AvaveSDKiuHQ.jpeg) | Field | Value | |-------|-------| | Dönem(ler) | 19-20. yüzyıl | | Hangi Toplumlarda | Rum, Ermeni, Yahudi toplulukları | ## Article Content **Drahoma**, özellikle Osmanlı [Rum](/tr/detay/rum-2/llms.txt) toplumu ve Yahudi topluluklarında görülen, kız tarafının evlilik sırasında damada veya damadın ailesine sunduğu maddi katkıdır. Bu [gelenek](/tr/detay/gelenek-2/llms.txt), özellikle Yunanistan, Trakya ve Ege adalarında Rum, Yahudi ve Ermeni toplulukları arasında [yaygın](/tr/detay/yaygin-748456/llms.txt) olup, evliliğin maddi güvencesini sağlamak ve kadınların evlilik yoluyla ekonomik durumlarını güvence altına almak amacıyla uygulanmıştır. ### **Drahomanın Kökeni ve İşlevi** Drahomanın kökeni *Antik Yunan, Bizans ve Osmanlı Rum toplumlarına dayansa da, *Yahudi toplumlarında da benzer bir uygulama görülmüştür. Yahudilikte drahoma, başlangıçta babanın kızına çeyiz alması için verdiği [para](/tr/detay/para-4/llms.txt) anlamına gelirken, daha sonra evlenecek kızın ailesinin damada sunduğu maddi katkı olarak uygulanmıştır. Hatta bu gelenek, Yahudilikteki damadın gelini alabilmek için ödediği “*Mohar*” uygulamasının yerini almıştır. Osmanlı döneminde ise Rum toplumu içerisinde yaygınlaşmış ve sosyal statü ile ekonomik [yapı](/tr/detay/yapi-2/llms.txt) üzerinde [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) etkiler yaratmıştır. Drahomanın temel işlevi, evlilik sonrasında kadının ve damadın ekonomik olarak desteklenmesi ve yeni bir [ev](/tr/detay/ev-2/llms.txt) kurmalarına yardımcı olmaktı. Bu uygulama çeyiz ile benzerlik gösterse de çeyizden farklı olarak, [sadece](/tr/detay/sadece-e8b50/llms.txt) [mal](/tr/detay/mal/llms.txt) varlığı değil; doğrudan para, mücevher, gayrimenkul veya ticari haklar [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) büyük ekonomik [değerler](/tr/detay/degerler/llms.txt) içerebilirdi. Bazı durumlarda, ailenin ekonomik durumu nedeniyle drahomanın hazırlanması [uzun](/tr/detay/uzun/llms.txt) yıllar sürebilir, hatta bazı erkek kardeşler kız kardeşlerinin drahomasını tamamlayabilmek için [göç](/tr/detay/goc-2/llms.txt) etmek zorunda kalabilirdi. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/03/24/yFfziIXFYmSX35qZ68rP9asEcSKEp473.webp) *Drahomanın temsili görseli. (Yapay zeka desteğiyle oluşturulmuştur.)* ### **Sosyal ve Ekonomik Etkileri** Drahoma, Rum toplumunda kadınların evlilik yoluyla ekonomik güvence elde etmelerini sağlarken, aynı zamanda evlilik yaşının ilerlemesine ve bazı durumlarda [nüfus](/tr/detay/nufus/llms.txt) azalmasına da [yol](/tr/detay/yol-3/llms.txt) açmıştır. Çünkü, yeterli drahoma hazırlayamayan ailelerin kızları uzun [süre](/tr/detay/sure-750120/llms.txt) evlenemeyebilir veya daha düşük drahoma veren ailelerin kızları evlilik konusunda dezavantajlı duruma düşebilirdi. [Avrupa](/tr/detay/avrupa-2/llms.txt)’da Orta [Çağ](/tr/detay/cag-4/llms.txt)’dan 20. yüzyılın başlarına kadar, drahoma kız evine statüsü yüksek damat bulmak için bir [araç](/tr/detay/arac-3/llms.txt) olarak kullanılmıştır. Özellikle [burjuva](/tr/detay/burjuva/llms.txt) ve aristokrat Yahudi aileleri, kızlarının toplumsal statüsü yüksek erkeklerle evlenmesini sağlamak için büyük drahoma bedelleri sunmuştur. ### **Hukuki ve Dini Boyutu** Drahoma, Osmanlı döneminde hukuki bir zorunluluk değil, sosyal ve ekonomik bir gelenek olarak kabul edilmiştir. [Kilise](/tr/detay/kilise-4/llms.txt) hukuku çerçevesinde tartışmalı bir konu olmakla beraber Ortodoks Kilisesi drahomayı doğrudan desteklememiş, ancak sosyal bir gerçeklik olarak kabul etmiştir. Rum ve Yahudi cemaatlerinde, evlilik anlaşmalarında drahoma miktarı genellikle yazılı olarak belirlenirdi. Yahudilikte de drahoma, zamanla dinî [hukuk](/tr/detay/hukuk-2/llms.txt) yerine daha çok toplumsal ve ekonomik bir pratik hâline gelmiştir. Bu nedenle farklı Yahudi cemaatlerinde, drahomanın uygulanışı değişiklik göstermiştir . Bazı durumlarda, boşanma hâlinde drahomanın kadına geri verilmesi gibi kurallar uygulanmış olsa da genel olarak, drahoma evlilik sırasında kadının ailesi tarafından damada verilen kalıcı bir transfer olarak görülmüştür. ### **Drahomanın Zayıflaması ve Günümüzdeki Durumu** 20. yüzyılın başlarından itibaren, ekonomik ve toplumsal değişimlerle [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt) drahoma uygulaması giderek azalmış ve [modern](/tr/detay/modern-2/llms.txt) hukuk sistemleri içerisinde yerini daha eşitlikçi evlilik normlarına bırakmıştır. Rum nüfusunun azalması, şehirleşme, kadınların iş gücüne katılımı gibi faktörler drahomanın etkisini kaybetmesine yol açmıştır. Günümüzde drahoma, sadece [tarihsel](/tr/detay/tarihsel-2/llms.txt) bir gelenek olarak incelenmekte ve bazı kırsal bölgelerde sembolik uygulamalar dışında büyük ölçüde terk edilmiş durumdadır. Ancak tarihsel olarak bu gelenek, kadınların evlilik sürecindeki ekonomik güvencesini sağlamaya yönelik bir [sistem](/tr/detay/sistem-2/llms.txt) olarak önemli bir yere sahiptir. ## Academic Sources and References 1. Ataşalan, Zeynel Abidin. Tevrat, İnciller ve Kur’an-ı Kerim’e Göre Aile Kavramı. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2008. Erişim tarihi:24 Mart 2025. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp?id=RKVNbA9cPxfWmsyy2z1AMw&no=kXm0eak2G35Vj9DQZqnnjw. 2. Ortaylı, İlber. “Anadolu’da XVI. Yüzyılda Evlilik İlişkileri Üzerine Bazı Gözlemler.” Osmanlı Araştırmaları 1 (1980): 34-37. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/112838. 3. Özcan, Uğur ve Murat Gökhan Dalyan. “Rumlarda Başlık Parası: Drahoma.” History Studies 3/3 (2011): 319-326.http://www.ajindex.com/dosyalar/makale/acarindex-1423902498.pdf. 4. Ünal, Ali. “Kırgız Toplumunda Geçmişten Günümüze Kalın (Başlık Parası) Geleneği.” Millî Folklor 131 (2021): 47-61.https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/938567. 5. Ünal, Asife. “Yahudi Düğün Gelenekleri.” İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 5/2 (2016): 225-241.https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/206360.