---
title: Dolap Beygiri
slug: dolap-beygiri-d69fc
url: /detay/dolap-beygiri-d69fc
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Dolap Beygiri
  type: dictionary
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
  tags:
    - Dolap Beygiri
author: Nursena Güller
created_at: 2025-10-24T01:42:55.970922+03:00
updated_at: 2025-10-24T13:59:27.416635+03:00
---

# Dolap Beygiri

<!-- CONTEXT: Article Content for "Dolap Beygiri" -->

## Article Content

### **&#65279;&#65279;Kökeni**

Dolap beygiri terimi, Farsça *dūlāb* (دولاب) sözcüğünden alıntıdır. *Dūlāb*, Farsça *dūl* veya *dol* “kova, [çark](/tr/detay/cark/llms.txt)” ile *āb* “su” kelimelerinin birleşiminden oluşur ve esasen “su çarkı” anlamına gelir. Eski Şark mimarisinde bu isim, iki bitişik oda arasında eşya taşımaya yarayan [döner dolaplar](/tr/detay/donme-dolap-2/llms.txt) için de kullanılmıştır. Dolap beygirinin türev anlamlarının tümü *“dönen mekanizma”&#32;*kavramına dayanır. Sözcük Arapçaya Farsçadan geçmiş, Ermenice *tuyl* (դոյլ) ise Orta Farsçadan alıntılanmıştır.

### **Kullanım Alanları**

**Tarım ve Sulama:** Dolap beygiri, kuyu veya su kaynağından su çekmeye yarayan çarklı düzeneklerin işleyişini açıklarken kullanılır.

**Mimari ve Mekanizma:** Eski Şark yapılarında iki oda arasında eşya transferine yarayan döner dolapların işlevini ifade eder.

**Dil ve Deyimsel Kullanım:** “Dolap beygiri gibi [dönüp durmak](/tr/detay/dongu-7f955/llms.txt)” gibi ifadelerde, durmaksızın ve tekrar eden işleri ifade ederken mecaz anlamda kullanılır.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Dolap Beygiri" -->

## Academic Sources and References

1. "Dolap Beygiri." Kubbealtı Lugatı. Erişim Tarihi: 24 Ekim 2025. https://lugatim.com/s/DOLAPBEYG%C4%B0R%C4%B0"Dolap Beygiri." Nişanyan Sözlük. Erişim Tarihi: 24 Ekim 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/dolap%20beygiri"Dolap Beygiri." Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim Tarihi:24 Ekim 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=dolap%20beygiri