---
title: Dideban
slug: dideban-01ad5
url: /detay/dideban-01ad5
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Dideban
  type: dictionary
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
  tags:
    - dideban
    - Gözcü
    - Köken
    - sözlük
author: Nida Öztürkmen
created_at: 2025-10-11T00:43:03.856673+03:00
updated_at: 2025-10-11T14:19:51.000271+03:00
---

# Dideban

<!-- CONTEXT: Article Content for "Dideban" -->

## Article Content

### **Köken**

*Dideban* sözcüğü, Farsça "[gözcü](/tr/detay/gozcu-6b4da/llms.txt), gözleyici" anlamlarındaki *dīdebān ﺩﻳﺪﻩ ﺑﺎﻥ&#32;*sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Farsça "[göz](/tr/detay/goz-ec668/llms.txt)" anlamındaki *dīde ﺩﻳﺪﻩ&#32;*sözcüğüne gelen ve "güden, bekleyen, bakan" anlamlarındaki *-bān ﺑﺎﻥ&#32;*ekiyle oluşmuştur. Bu Farsça sözcük ise (bān ﺑﺎﻥ) Orta Farsça aynı anlamda kullanılan *pān veya pānag&#32;*sözcüklerinden evrilmiştir.

### **Kullanım Alanları**

- **Güvenlik ve Koruma:** Bekçi, gözcü anlamlarında koruma eyleminde bulunan görevlileri nitelerken kullanılır.
- **Tarih:** Osmanlı dönemindeki gümrük muhafızlarını ve İstanbul'da çıkan yangınlarda yangını haber vermekle görevli olan gözcüleri nitelerken kullanılır.
- **Edebiyat:&#32;**Uyanık, gözetleyen anlamlarında edebi eserlerde mecazi olarak kullanılmıştır.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Dideban" -->

## Academic Sources and References

1. "+Ban". Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim tarihi: 11 Ekim 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/ban."Dideban". Kubbealtı Lugatı. Erişim tarihi: 11 Ekim 2025. https://www.lugatim.com/s/D%C3%8EDEBAN."Dideban". Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim tarihi: 11 Ekim 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=dideban.