---
title: Demir
slug: demir-84a70
url: /detay/demir-84a70
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Demir
  type: dictionary
  disambiguation: Demir: Kökeni, kullanımları ve mecazi anlamlarıyla Türk kültüründe önemli bir yer tutan sağlam ve güçlü bir madde.
  categories:
    - name: Kimya
      slug: kimya
      url: /kategori/kimya
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
    - name: Malzeme Bilimi, Metalürji Ve Maden
      slug: malzeme-bilimi-metalurji-ve-maden
      url: /kategori/malzeme-bilimi-metalurji-ve-maden
  tags:
    - Endüstri
    - Beslenme
    - Demir
    - askeri
    - Sağlık
author: İbrahim Filiz
created_at: 2025-07-04T19:24:48.941599+03:00
updated_at: 2025-07-16T15:50:27.795259+03:00
image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/07/04/CPlRqX1pgdt6ClRFcYeaO0J1bLm3gLnN.jpg
---

# Demir

<!-- CONTEXT: Article Content for "Demir" -->

## Article Content

### **Köken**

“[Demir](/tr/detay/demir-fe-40efb/llms.txt)” kelimesi, Eski Türkçede “demür” ve “temür” biçiminde kullanılan, Moğolca ile ortak kökenli bir kelimedir. Bu sözcük, tarihi metinlerde demircilik ve zanaatla ilgili yaygın kullanıma sahiptir. Türk-Moğol dünyasında hem madde hem de güç simgesi olarak yer almıştır. “Timur” adı da bu kökten türemiştir ve “demir gibi sağlam” anlamı taşır.

### **Kullanım Alanları**

**Endüstri ve Teknoloji:** İnşaat demiri, çelik üretimi, makine parçaları, gemi sanayi.

**Ev ve Günlük Yaşam:** Ütü, [demir kapı](/tr/detay/demirkapi-2/llms.txt)/pencere, döküm tava, demirbaş eşyalar.

**Ulaşım:** [Demiryolu](/tr/detay/ray-a98b8/llms.txt) sistemleri, raylı taşımacılık. “[Demir at](/tr/detay/at-6/llms.txt)” tabiriyle motosiklet/bisiklet gibi araçlar.

**Sağlık ve Beslenme:** Demir minerali, demir eksikliği, demir yönünden zengin besinler.

**Dil ve Edebiyat (Mecazi Anlamlar):** *Demir irade, demir yumruk, demir leblebi&#32;*gibi kalıplaşmış deyimler.

**Askerî ve Tarihî Kullanım:** Demir zırh, disiplin, orduların savaş gücü simgesi.

**Spor ve Fitness:** *“Demir kaldırmak*” ifadesiyle ağırlık antrenmanı.

**Denizcilik:** Tekne sabitlemekte kullanılan çıpa (demir).

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Demir" -->

## Academic Sources and References

1. ''Demir''. Kubbealtı Lugatı. Erişim tarihi: 4 Temmuz 2025. https://lugatim.com/s/Demir''Demir''. Nişanyan Sözlük. Erişim tarihi: 4 Temmuz 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/demir''Demir''. Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim tarihi: 4 Temmuz 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=Demir

<!-- CONTEXT: Related Articles for "Demir" -->

## Related Articles

- [Bazalt](//detay/bazalt-ff40c/llms.txt)