---
title: Cırtlak
slug: cirtlak-a43d9
url: /detay/cirtlak-a43d9
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Cırtlak
  type: dictionary
  disambiguation: Cırtlak: Tiz, kulak tırmalayıcı ses veya göz alıcı renk anlamına gelir.  Halk dilinde de kullanılır.
  categories:
    - name: Ekoloji, Botanik Ve Zooloji
      slug: ekoloji-botanik-ve-zooloji
      url: /kategori/ekoloji-botanik-ve-zooloji
    - name: Gastronomi
      slug: gastronomi
      url: /kategori/gastronomi
    - name: Müzik
      slug: muzik
      url: /kategori/muzik
  tags:
    - Cırtlak
    - Türkiye Türkçesi
    - Mecaz
    - Renk
    - Ses
author: Ayşe İkbal Özsakın
created_at: 2025-07-15T20:10:50.770381+03:00
updated_at: 2025-07-17T15:22:40.517721+03:00
---

# Cırtlak

<!-- CONTEXT: Article Content for "Cırtlak" -->

## Article Content

### **Köken**

Türkiye Türkçesi kökenli olan *cırtlak* sözcüğü, “[tiz](/tr/detay/tiz-99255/llms.txt) ve [kulak](/tr/detay/kulak-976ce/llms.txt) tırmalayıcı [ses](/tr/detay/ses-ca077/llms.txt) vermek” anlamındaki *cırla-* veya *cırtla-* köklerinden, Türkiye Türkçesi yapım eki *-Uk* eklenerek türetilmiştir. Bu yapım eki, sözcüğe sıfat anlamı kazandırır.

### **Kullanım Alanları**

- **Ses:** Rahatsız edici, tiz ve kulak tırmalayıcı seslerin nitelenmesinde kullanılır.
- **Renk:** Göz alıcı, parlak ve kuvvetli renklerin tanımlanmasında yer alır.
- **Meyve ve Sebze:** Halk ağzında, olgunluktan çatlamış, ezilebilecek duruma gelmiş meyve ve sebzeleri tanımlamak için kullanılır.
- **Edebiyat ve Deyimler:** Keskin, rahatsız edici sesler veya canlı renkler mecaz anlamlarla da yer bulabilir.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Cırtlak" -->

## Academic Sources and References

1. "Cırtlak." Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim tarihi: 15 Temmuz 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/cırtlak
2. "Cırtlak." Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim tarihi: 15 Temmuz 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=cırtlak
3. "Cırtlak." Kubbealtı Lugatı. Erişim tarihi: 15 Temmuz 2025. https://lugatim.com/s/cırtlak