---
title: Cevahir
slug: cevahir-1ab9c
url: /detay/cevahir-1ab9c
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Cevahir
  type: dictionary
  disambiguation: Cevahir: Kıymetli taşlar, öz, değer. Arapça kökenli, edebiyattan ekonomiye geniş kullanım alanı.
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
    - name: Diller Ve Dil Bilim
      slug: diller-ve-dilbilim
      url: /kategori/diller-ve-dilbilim
    - name: Malzeme Bilimi, Metalürji Ve Maden
      slug: malzeme-bilimi-metalurji-ve-maden
      url: /kategori/malzeme-bilimi-metalurji-ve-maden
  tags:
    - Kıymetli Taşlar
    - Cevahir
author: Ayşenur Bayraktar
created_at: 2025-06-20T17:26:13.274890+03:00
updated_at: 2025-06-20T17:42:29.237634+03:00
---

# Cevahir

<!-- CONTEXT: Article Content for "Cevahir" -->

## Article Content

### **Köken**

*Cevahir* kelimesi, Arapça *jawāhir* (جواهر) yani “[cevherler, kıymetli taşlar](/tr/detay/cevher-2/llms.txt)” anlamındaki çoğul sözcükten Türkçeye geçmiştir. Bu kelime, *cawhar* (جوهر) yani “öz, değerli madde, [kıymetli taş](/tr/detay/tas/llms.txt)” sözcüğünün çoğuludur ve faʿālil veznindedir. Kökeninde *cwhr* kökü yer alır; bu kök Arapçadaki “öz, esas, iç yapı” anlamlarıyla hem felsefi hem de maddi değerleri işaret eder. 

### **Kullanım Alanları**

- **Edebiyat:** Cevahir, teşbih ve mecazlarla manevi değerleri simgeleyen bir unsur olarak yer bulur.
- **Tarih:** Osmanlı saray defterlerinde hazinenin kayıtlarında kıymetli taşlar “cevahir” başlığı altında toplanır.
- **Felsefe:** Aristotelesçi gelenekte “cevher” kavramının çoğul hali olarak metafizik tartışmalarda kullanılır.
- **Ekonomi:** Değerli taş ticareti ve kuyumculuk belgelerinde ürün kategorisi olarak geçer.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Cevahir" -->

## Academic Sources and References

1. "Cevahir". Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim tarihi: 19 Haziran 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=Cevahir.“Cevahir”. Kubbealtı Lugatı. Erişim tarihi: 19 Haziran 2025. https://lugatim.com/s/CEV%C3%82H%C4%B0R.“Cevahir”. Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim tarihi: 19 Haziran 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/cevahir.