---
title: Cetvel
slug: cetvel-ce5a3
url: /detay/cetvel-ce5a3
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Cetvel
  type: dictionary
  disambiguation: Cetvel: Ölçüm ve çizim aracı.  Arapça kökenli, eğitimden günlük hayata kullanım alanları geniş.
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
    - name: Diller Ve Dil Bilim
      slug: diller-ve-dilbilim
      url: /kategori/diller-ve-dilbilim
    - name: Alet, Donanım Ve Üretim Araçları
      slug: alet-donanim-ve-uretim-araclari
      url: /kategori/alet-donanim-ve-uretim-araclari
  tags:
    - cetvel
author: Tuğba Aygün
created_at: 2025-07-03T13:56:31.068913+03:00
updated_at: 2025-07-03T14:13:08.623081+03:00
---

# Cetvel

<!-- CONTEXT: Article Content for "Cetvel" -->

## Article Content

### **Köken**

*Cetvel* kelimesi, Türkçeye Arapça *cadwal* (جدول) sözcüğünden geçmiş olup, günümüzde “düz [çizgi](/tr/detay/cizge-04fc3/llms.txt) çekmeye veya [ölçmeye](/tr/detay/olcut-639df/llms.txt) yarayan araç” anlamında kullanılır. Arapçada *cadwal*, asıl olarak “küçük akarsu, kanal” anlamına gelirken, zamanla bu akıntının düz ve dar yapısından hareketle “çizgi, [tablo](/tr/detay/tablo/llms.txt)” gibi anlamlar da kazanmıştır. Sözcük muhtemelen *cadala* (جَدَلَ) yani “burmak, germek, örmek” fiilinden türemiştir; bu etimolojik bağ kesin olmamakla birlikte, çizgisel yapı çağrışımı ile anlam ilişkilidir. Türkçede 19. yüzyıla dek sözcüğün asıl anlamı olan “kanal” kullanımına rastlanır (örneğin: “Hürmüz Cedveli”), ancak Tanzimat sonrası dönemde modern eğitimle birlikte ölçü ve [çizim](/tr/detay/cizim-749919/llms.txt) aracı anlamı yerleşmiştir.

### **Kullanım Alanları**

- **Eğitim:** Öğrencilerin yazı ve çizimlerinde düzgünlük sağlamak için kullandıkları temel araçtır.
- **Teknik resim ve mühendislik:** Ölçü alımı, çizim ve ölçekleme işlemlerinde temel araç olarak yer alır.
- **Matematik ve geometri:** Doğru çizimi ve uzunluk ölçümü için kullanılır.
- **Günlük yaşam:** Ev ve ofis gibi alanlarda pratik ölçüm ya da hizalama amacıyla yaygın şekilde kullanılır.
- **Mecazi kullanım:** Düzenli, kurallı ve ölçülü davranışları tanımlamak için deyimleşmiş biçimde yer alır.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Cetvel" -->

## Academic Sources and References

1. "Cetvel". Kubbealtı Lugatı. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2025. https://lugatim.com/s/CETVEL%E2%80%93CEDVEL."Cetvel". Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/cetvel."Cetvel". Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=cetvel.