---
title: Ceride
slug: ceride-34ccf
url: /detay/ceride-34ccf
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Ceride
  type: dictionary
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
  tags:
    - ceride
    - Defter
    - gazete
author: SÜMEYRA ŞEYBAN
created_at: 2026-04-29T15:53:16.436353+03:00
updated_at: 2026-05-23T09:38:11.316252+03:00
---

# Ceride

<!-- CONTEXT: Article Content for "Ceride" -->

## Article Content

### Köken

[Cerîde](/tr/detay/ceride/llms.txt) kelimesi, Arapça *c-r-d* (جرد) kökünden türetilmiştir. Bu kök Arapçada "soymak, kabuğunu çıkarmak, yapraklarını dökmek" anlamlarına gelir. Türkçeye geçen *cerīde* (جَرِيدَة) sözcüğü, "soyulmuş dal, yonga" ve daha sonra "üzerine yazı yazılan hurma dalı/yaprağı veya deri tabakası" anlamından evrilerek yaprak ve yazı tabakası manasını kazanmıştır. Kelime, *carada* (جَرَدَ) fiilinin *faʿīle(t)* (فَعِيلَة) veznindeki sıfat-ı müşebbehesinin müennes (dişil) formudur.

### Kullanım Alanları

- **Basın ve Medya Tarihi:** Osmanlı'nın son dönemi ve Cumhuriyet'in ilk yıllarında yayımlanan süreli yayınları (Gazete-i Havadis, Ceride-i Havâdis vb.) ifade etmek için kullanılır.
- **Bürokrasi ve Askeri Terim:** Resmî dairelerde nüfus kütüklerini (ceride-i nüfus) veya orduda günlük operasyon kayıtlarını (harp ceridesi) tanımlarken yer alır.
- **Tarih ve İktisat Metinleri:** Osmanlı toprak hukuku ve vergi toplama süreçlerine dair arşiv belgelerinde defter türü olarak zikredilir.
- **Eski Askerî Metinler:** Hızlı intikal eden, öncü veya keşif kolu vazifesi gören süvari birliklerini tasvir etmek için kullanılır.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Ceride" -->

## Academic Sources and References

1. “Ceride.” Kubbealtı Lugatı. Erişim 29 Nisan 2026. https://lugatim.com/s/CERİDE
2. “Ceride.” Nişanyan Sözlük. Erişim 29 Nisan 2026. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/ceride
3. “Ceride.” Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim 29 Nisan 2026. https://sozluk.gov.tr/?ara=ceride