---
title: Canlanmak
slug: canlanmak-ff837
url: /detay/canlanmak-ff837
type: dictionary
language: Türkçe
entity:
  primary: Canlanmak
  type: dictionary
  disambiguation: Canlanmak: Fiziksel ve mecazî dirilme, hareketlenme, bellekte canlanma. Farsça kökenli.
  categories:
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
  tags:
    - Sosyokültür
    - Canlanmak
    - sanat
    - Hayat
    - Biyoloji
author: Abdulkadir Işık
created_at: 2025-07-08T23:17:27.017894+03:00
updated_at: 2025-07-09T13:13:56.966522+03:00
---

# Canlanmak

<!-- CONTEXT: Article Content for "Canlanmak" -->

## Article Content

### **Köken**

Canlanmak fiili, [can](/tr/detay/can-3/llms.txt) köküne +lan yapım eki ve +mak mastar eki getirilerek türetilmiş birleşik bir fiildir. “Can” sözcüğü, Farsça cān (yaşam, [ruh](/tr/detay/ruh-3f90e/llms.txt)) kökeninden gelir. Bu kökten türeyen canlanmak, hem fiziksel olarak dirilmek, hareketlenmek anlamlarında hem de mecazî biçimde hafızada bir şeyin yeniden belirivermesi, zihinde [canlanması](/tr/detay/can-749539/llms.txt) anlamında kullanılır. Böylece hem bedensel hem de zihinsel/duygusal dirilme ve hareketlenme süreçlerini karşılayan çok yönlü bir fiil hâline gelmiştir.

### **Kullanım Alanları**

**Fiziksel ve ruhsal canlılık kazanma:** İnsan veya hayvanın yeniden hareket etmesi, uyanması ya da güç bulması anlamında kullanılır.

**Harekete geçme, etkinleşme:** Durgun olan bir şeyin (piyasa, sokak, şehir vs.) yeniden hareketlenmesi anlamında kullanılır.

**Bellekte yeniden belirme:** Geçmiş bir olayın, kişi ya da anının zihinde yeniden belirir gibi olması.

**Mecazî anlamda dirilme:&#32;**Cansız bir şeyin canlı gibi hayal edilmesi, imgelenmesi.

**İfade ve anlatımda yoğunluk kazanma:** Yazı, konuşma ya da sahnede bir şeyin daha etkileyici hâle gelmesi.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Canlanmak" -->

## Academic Sources and References

1. “Canlanmak”. Kubbealtı Lugatı. Erişim Tarihi: 8 Temmuz 2025. https://lugatim.com/s/CANLANMAK“Canlanmak”. Nişanyan Sözlük. Erişim Tarihi: 8 Temmuz 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/canlanmak“Canlanmak”. Türk Dil Kurumu Güncel Türkçe Sözlük. Erişim Tarihi: 8 Temmuz 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=canlanmak