--- title: Börek slug: borek-2 url: /detay/borek-2 type: article language: Türkçe entity: primary: Börek type: article disambiguation: Lezzetli ve çeşitli börek tarifleri. Kıymalı, peynirli, sebzeli daha birçok seçenek! Hemen deneyin! categories: - name: Gastronomi slug: gastronomi url: /kategori/gastronomi tags: - Hamurişi - Balkan - TürkMutfağı - Börek - anadolu - türk author: Mehmet Salih Çoban created_at: 2025-01-21T19:51:20.238937+03:00 updated_at: 2025-04-17T12:45:50.997326+03:00 --- # Börek ## Article Content Börek, [hamur](/tr/detay/hamur-749764/llms.txt) ve yufkanın farklı tekniklerle işlenerek hazırlanmasıyla ortaya çıkan, içine kıyma, peynir, sebze veya tavuk [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) çeşitli malzemelerin konularak tava, [saç](/tr/detay/sac-3/llms.txt) veya fırında pişirilen geleneksel bir hamur işidir. Türkiye'nin yanı [sıra](/tr/detay/sira-3/llms.txt) [Balkanlar](/tr/detay/balkanlar-2/llms.txt) ve Orta [Doğu](/tr/detay/dogu-751789/llms.txt)'da da geniş bir tüketim alanına sahiptir. Bazı yörelerde yufkasız olarak yapılan yemeklere de "börek" adı verilmektedir; örneğin [Afyon](/tr/detay/afyon-2/llms.txt) [patlıcan](/tr/detay/patlican-748620/llms.txt) böreği bu türden bir örnektir. Börekler, günlük tüketimin yanı sıra [düğün](/tr/detay/dugun-2/llms.txt), nişan, [sünnet](/tr/detay/sunnet-3/llms.txt), [cenaze](/tr/detay/cenaze-2/llms.txt) törenleri ve [bayram](/tr/detay/bayram-2/llms.txt) gibi özel günlerde de ikram edilmektedir. ### **Kökeni ve Tarihi** Börek kelimesinin etimolojik kökeni kesin olmamakla [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt), Orta Türkçe'deki "bögürek" veya "bögrek" kelimesinden türediği düşünülmektedir. Bu sözcüğün, Eski Türkçe'de "bögür" (böbrek) anlamına gelen kelimenin küçültme [hali](/tr/detay/hali-2/llms.txt) olduğu öne sürülmektedir. Börek terimi, Osmanlı İmparatorluğu'nun etkisiyle Farsça ve Rusçaya geçmiştir. Ancak Slav dillerindeki "pirogi" ve "pirozhki" terimleriyle olan etimolojik ilişkisinin kesinliği tartışmalıdır. Böreğin kökeni Orta [Asya](/tr/detay/asya-2/llms.txt)'ya dayanmakta olup Osmanlı İmparatorluğu döneminde [saray](/tr/detay/saray-2/llms.txt) mutfağında [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir yere sahip olmuştur. Fatih Sultan Mehmet döneminde, Topkapı Sarayı mutfağında börek konusunda uzmanlaşmış aşçılar "börekçi" ve "börekçibaşı" unvanlarını almış, börek çeşitliliği ve hazırlanışı gelişmiştir. Osmanlı mutfağı böreklerin farklı tekniklerle yapılmasını desteklemiş ve bu [gelenek](/tr/detay/gelenek-2/llms.txt) günümüze kadar ulaşmıştır. ### **Börek Çeşitleri** Börekler, iç harçlarına, pişirme tekniklerine ve şekillerine göre çeşitli kategorilere ayrılmaktadır. Osmanlı dönemine ait yemek kitaplarında birçok börek türüne rastlanmaktadır. Bazı geleneksel börek türleri şunlardır: - Yufka Böreği - Puf Böreği - Su Böreği - Sakız Böreği - Süt Böreği - Tavuk Böreği - Kol Böreği - Kapak Böreği - Akıtma Sakız Böreği - Soğan Böreği - Paça Böreği - Tatar Böreği (Piruhi) [Modern](/tr/detay/modern-2/llms.txt) dönemde ise peynirli, kıymalı, patatesli ve ıspanaklı börek çeşitleri [yaygın](/tr/detay/yaygin-748456/llms.txt) olarak tüketilmektedir. Böreklerin pişirme yöntemleri arasında buharda, suda, yağda ve fırında pişirme teknikleri bulunmaktadır. ### **Balkan Mutfaklarında Börek** Börek, Osmanlı [mutfak](/tr/detay/mutfak-2/llms.txt) kültürünün etkisiyle Balkanlar ve Orta Doğu mutfaklarında da önemli bir [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) edinmiştir. Farklı bölgelerde börek çeşitli adlarla anılmaktadır: - Yunanistan: Buréki (μπουρέκι) ya da Píta (πίτα) - Arnavutluk: Byrek - Bulgaristan: Banica - Sırbistan: Burek ve Pita - Bosna-Hersek: Burek (etli), Zeljanica (ıspanaklı), Krompiruša (patatesli), Sirnica (peynirli) Bu coğrafyalardaki börek türleri malzeme ve pişirme teknikleri bakımından farklılık göstermekle birlikte, temel olarak [Türk](/tr/detay/turk/llms.txt) mutfağı kökenli yöntemlere dayanmaktadır. ### **Geleneksel ve Modern Kullanım Alanları** Börek, geleneksel Türk mutfağında önemli bir yere sahip olup yüzyıllar boyunca tok tutucu bir yiyecek olarak tüketilmiştir. Geleneksel olarak el açması [yufka](/tr/detay/yufka-749766/llms.txt) ile hazırlanan börekler, günümüzde endüstriyel üretimle de yaygınlaşmıştır. Hazır yufkalar sayesinde börek, evlerde daha [hızlı](/tr/detay/hizli/llms.txt) ve pratik bir şekilde yapılabilmektedir. Modernleşen mutfaklarda börek, kahvaltılardan özel davetlere kadar geniş bir yelpazede yer almakta, endüstriyel [üretim](/tr/detay/uretim-750525/llms.txt) sayesinde çeşitli paketlenmiş börek türleri de raflarda yerini almaktadır. Geleneksel yöntemlerin yanı sıra modern mutfak aletleri ve pişirme teknikleri börek yapımını daha çeşitli hale getirmiştir. Börek, gastronomi alanında [araştırma](/tr/detay/arastirma-751311/llms.txt) konusu olarak değerlendirilmeye devam etmekte ve geçmişten günümüze Türk mutfak kültürünün önemli bir bileşeni olarak varlığını sürdürmektedir. ## Academic Sources and References 1. "Börek." Lugatim.com. Accessed January 20, 2025. https://lugatim.com/s/B%C3%96REK."Nişanyan Sözlük." "Börek." Nişanyansözlük.com. Accessed January 20, 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/b%C3%B6rek.Badem, Abdullah. "İçeri Çumra (Konya) Mutfağında Yapılan Börekler Üzerine Bir Araştırma." Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi 13, no. 2 (2023): 1489-1504.Kızıldemir, Özgür, Emrah Öztürk, ve Mehmet Sarıışık. "Türk Mutfak Kültürünün Tarihsel Gelişiminde Yaşanan Değişimler." AİBÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 14, no. 3 (2014): 191-210.