--- title: Bergama Kozak Çam Fıstığı slug: bergama-kozak-cam-fistigi-4719b url: /detay/bergama-kozak-cam-fistigi-4719b type: article language: Türkçe entity: primary: Bergama Kozak Çam Fıstığı type: article disambiguation: Bergama Kozak Çam Fıstığı: Coğrafi işaretli, lezzetli ve kaliteli çam fıstığı. categories: - name: Ekoloji, Botanik Ve Zooloji slug: ekoloji-botanik-ve-zooloji url: /kategori/ekoloji-botanik-ve-zooloji - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur - name: Coğrafya slug: cografya-2 url: /kategori/cografya-2 tags: - Bergama Kozak Çam Fıstığı - Üretim Metodu - coğrafi işaret - Kozak Yaylası - Kimyasal özellikler author: Ali Hakyol created_at: 2025-05-31T08:42:41.075339+03:00 updated_at: 2025-06-03T16:57:18.169601+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/31/nBHgOAsgAe5xSEskYGlMZ3xLfsWzwiTz.jpg --- # Bergama Kozak Çam Fıstığı ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Bergama Kozak Çam Fıstığı ![04.jpeg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/31/lTOYIgRcyIoug72s11GI2HOex6xx1wCK.jpeg) | Field | Value | |-------|-------| | Ürün / Ürün Grubu(ları) | İşlenmiş ve işlenmemiş meyve ve sebzeler ile mantarlar | | Dosya Numarası(Metin) | C2008/047 | | Tescil Numarası(Metin) | 146 | | Tescil Tarihi(Metin) | 10.06.2011 | | Başvuru Yapan/Tescil Ettiren(ler) | Bergama Ticaret Odası | ## Article Content [Bergama Kozak Çam Fıstığı](/tr/detay/bergama-kozak-pine-nut-8e424/llms.txt), Türkiye’nin İzmir iline bağlı [Bergama](/tr/detay/bergama-district-f4e4c/llms.txt) ilçesinin Kozak Yaylası’nda doğal koşullarda yetişen fıstık çamlarından elde edilen, fiziksel ve kimyasal özellikleri belirli standartlara sahip bir çam fıstığı türüdür. 10 Haziran 2011 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından “Menşe Adı” ile coğrafi işaret olarak tescillenmiştir. ### **Ürün Tanımı ve Ayırt Edici Özellikleri** Bergama Kozak Çam Fıstığı, dolgun gövdeli, iri yapılı, açık krem renkli, yumuşak dokulu ve sivri ucu küt bir yapıdadır. Fiziksel olarak 100 gram üründe ortalama 138 adet dane bulunur. Ortalama boyu 14,25 mm, eni 5,48 mm, iç randımanı %27,73’tür. Kimyasal analizlere göre ise nem oranı %4,64, su aktivitesi %4,52, kül oranı %41,93, yağ oranı %44,90, protein oranı %31,97 ve karbonhidrat oranı %13,90’dır. Ürünün yetiştiği Kozak Yaylası; granit, gnays ve kristalleşmiş şistlerden oluşan geçirgenliği yüksek toprak yapısına sahiptir. Bölgenin yıllık ortalama sıcaklığı 15–16 °C, yağış miktarı 700–800 mm ve nispi nem oranı %70–80 civarındadır. Bu koşullar, fıstık çamlarının yeterli olgunlukta meyve vermesini ve elde edilen çam fıstığının yüksek kalitede olmasını sağlar. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2026/02/11/bergama-kozak-cam-fistigi-4719b-2022%2F10%2FAA-29256403.jpg) *Bergama Kozak Çam Fıstığı (AA)* ### **Üretim Metodu** Coğrafi sınır içinde doğal olarak yetişen [fıstık çamı ağaçlarından](/tr/detay/fistik-cami-d638e/llms.txt) elde edilen kozalaklar (künarlar), mal kabulde tartılarak kuru havuza dökülür. Burada kapalı sistem yıkama kazanında yıkanarak silolarda bir gün bekletilir. Daha sonra kalibre elekleriyle dört boyda ayrılır ve kabuk kırma valslerinde iç ve dış kabukları ayrıştırılır. İç fıstık, pnömatik ayırıcılar, döner elekler ve optik sistemlerle sınıflandırıldıktan sonra 2–3 cm kalınlığında plastik kasalara serilerek 1–3 gün doğal kurutmaya bırakılır. Kurutma sonrası zar ve kepek, fırça sisteminde uzaklaştırılır. Sonrasında ürün tekrar yıkanır, ön kurutmadan geçirilir, 80 °C sıcak hava dolaşımlı fırında kurutulur ve dezenfekte edilir. Fırından çıkan ürün soğutma ünitesine alınarak ortam sıcaklığına getirilir. Son ayıklama bandında kontrol edilen çam fıstığı, bez torbalarda tartılıp ambalajlanarak +8 °C sıcaklıkta muhafaza edilir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/31/2gyQ2cR2L2Jnw9xMF1rSVls6D0JyTuP2.jpg) *Bergama Kozak Çam Fıstığı (Bergama Ticaret Odası)* ### **Coğrafi Sınır ve Denetim** Bergama Kozak Çam Fıstığı yalnızca İzmir ili Bergama ilçesine bağlı Terzihaliller, Yukarıcuma, Yukarıbey, Aşağıbey, Aşağıcuma, Ayvatlar, Çamavlu, Demircidere, Okçular, Göbeller, Güneşli, Hacıhamzalar, Hisar, Kaplan, Karaveliler ve Kıranlı mahallelerinde yetiştirilmektedir. ## Academic Sources and References 1. Anadolu Ajansı. Kozalak Toplayıcıları Çam Fıstığı İçin Sırıklı Mesaide. 2022. Erişim 27 Mayıs 2025. https://www.aa.com.tr/tr/yasam/kozalak-toplayicilari-cam-fistigi-icin-sirikli-mesaide/2721110.Anadolu Ajansı. Kozak Yaylası’ndaki Çam Fıstığı Zararlısıyla Biyolojik Mücadele. 2020. Erişim 27 Mayıs 2025. https://www.aa.com.tr/tr/yesilhat/dogal-yasam/kozak-yaylasindaki-cam-fistigi-zararlisiyla-biyolojik-mucadele/1815777.Bergama Ticaret Odası. Kozak Çam Fıstığı. Erişim 27 Mayıs 2025. https://berto.org.tr/cografi-urunler/kozak-cam-fistigi/.Orman Genel Müdürlüğü. Kozak Yaylasında Fıstıkçamı Ormanları Orman Köylüsüne Gelir Kapısı Oluyor. Erişim 27 Mayıs 2025. https://www.ogm.gov.tr/izmirobm/haberler/kozak-yaylasinda-fistikcami-ormanlari-orman-koylusune-gelir-kapisi-oluyor.Türk Patent ve Marka Kurumu. Bergama Kozak Çam Fıstığı – Coğrafi İşaret Sicil Belgesi No: 146. 2011. Erişim 27 Mayıs 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/cografi-isaretler/detay/38004. ## Related Articles - [Bergama El Halısı](//detay/bergama-el-halisi-934ca/llms.txt) - [Türk Defnesi](//detay/turk-defnesi-6bcbf/llms.txt) - [Anamur Batırığı](//detay/anamur-batirigi-1cb8b/llms.txt)