--- title: Behice Boran slug: behice-boran-c5beb url: /detay/behice-boran-c5beb type: biography language: Türkçe entity: primary: Behice Boran type: biography disambiguation: Behice Boran: Türkiye İşçi Partisi'nin ilk kadın genel başkanı, sosyalist düşünür ve siyasetçi. Sosyoloji uzmanı, mücadelesi ve sürgünüyle tanınır. categories: - name: Siyaset Ve Uluslararası İlişkiler slug: siyaset-ve-uluslararasi-iliskiler url: /kategori/siyaset-ve-uluslararasi-iliskiler tags: - Siyasi Mücadele - Behice Boran - Akademik Kariyer - Türkiye İşçi Partisi - Sosyalizm author: Yunus Emre Sağlam created_at: 2025-07-11T09:26:22.601680+03:00 updated_at: 2025-07-29T09:47:24.676492+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/07/11/dXcZmDs1bYMtRSbAF3qr3KlzxldBWBrt.jpg --- # Behice Boran > Türkiye'de sosyalist düşüncenin kurumsallaşmasında etkili rol oynamış akademisyen, siyasetçi ve Türkiye İşçi Partisi'nin ilk kadın genel başkanıdır. ## KURE Information Cards ![behice0-300x200.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/07/11/E9uY19kUOff6C20zrCggndvkko2D43fQ.jpg) *Behice Boran* | Field | Value | |-------|-------| | Ölüm(Metin) | 10 Ekim 1987, Brüksel | | Doğum(Metin) | 1910, Bursa | | Parti | Türkiye İşçi Partisi (TİP) | | Görev(ler) | Urfa Milletvekili (1965–1969),TİP Genel Başkanı (1970–1987) | | Meslek(ler) | Sosyolog,Siyasetçi,Akademisyen | ## Article Content Türkiye'de sosyalist düşüncenin kurumsallaşmasında etkili rol oynamış akademisyen, siyasetçi ve [Türkiye İşçi Partisi](/tr/detay/behice-boran-837e7/llms.txt)'nin ilk kadın genel başkanıdır. Sosyoloji alanındaki akademik çalışmalarıyla dikkat çeken Boran, II. Dünya Savaşı sonrası dönemde sol düşüncenin gelişimine katkı sağladı. Siyasi mücadelesi nedeniyle akademiden uzaklaştırıldı, ardından aktif olarak siyasetle ilgilendi. [Türkiye İşçi Partisi](/tr/detay/yasar-kemal-2/llms.txt) (TİP) milletvekili ve genel başkanı olarak, [sosyal adalet](/tr/detay/sosyalizm-2/llms.txt) ve emek politikalarının savunucusu oldu. Yaşamı boyunca fikirlerinden ödün vermemiş, çeşitli dönemlerde tutuklanmış, sürgüne gitmek zorunda kalmıştır. ### **Eğitim ve Akademik Kariyer** 1910 yılında [Bursa](/tr/detay/bilecik-il-2/llms.txt)'da doğan Behice Boran, İstanbul Amerikan Kız Koleji’ni bitirdikten sonra eğitimine ABD’de devam etti. Michigan Üniversitesi’nde sosyoloji doktorasını tamamladıktan sonra Türkiye’ye döndü. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi’nde sosyoloji dersleri verdi. 1940’lı yıllarda toplumcu düşünceleri nedeniyle üniversiteden uzaklaştırıldı. ### **Siyasal Faaliyetleri ve Türkiye İşçi Partisi** 1950’li yıllarda Türkiye Barışseverler Cemiyeti’nde aktif görev aldı. Bu faaliyetlerinden dolayı 1953 yılında tutuklandı. 1965 yılında [Türkiye İşçi Partisi](/tr/detay/12-mart-muhtirasi-b9331/llms.txt)’nden milletvekili seçildi. Parlamento çalışmalarında özellikle işçi hakları, eşitlik ve barış temalarını öne çıkardı. 1970’li yıllarda TİP’in genel başkanlığına seçildi. 1980 darbesinden sonra parti kapatıldı ve Behice Boran hakkında yeniden tutuklama kararı çıkarıldı. ### **Sürgün Yılları ve Ölümü** 1980 darbesi sonrası yurtdışına çıkmak zorunda kalan Boran, yaşamının son yıllarını Belçika’da geçirdi. 1987 yılında sürgünde hayatını kaybetti. Cenazesi Türkiye’ye getirilerek büyük bir katılımla İstanbul’da toprağa verildi. ## Academic Sources and References 1. Amargi. “Behice Boran [1910–1987]: ‘Taksim’e Doğru Yürüyecektik… Dinlene, Dinlene…’” Amargi Dergi, erişim 10 Temmuz 2025. http://www.amargidergi.com/yeni/?p=1880 2. Atılgan, Gökhan. "Behice Boran (1910-1987)." Atatürk Ansiklopedisi, 10 Temmuz 2025. Erişim: 10 Temmuz 2025. https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/detay/1002/Behice-Boran-(1910-1987) 3. Durdu, Zafer. "1940’lı Yıllar Türkiye’sinde Behice Boran’ın Sosyoloji Anlayışında Toplumsal Yapı ve Değişme." Sakarya Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Dergisi 40 (2017): 165–176. Erişim: 10 Temmuz 2025. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sufesosbil/issue/30204/301237 4. Tekeli, İlhan. Sosyal Bilimci ve Siyasetçi Olarak Behice Boran. Orta Doğu Teknik Üniversitesi, 2011. Erişim: 10 Temmuz 2025. https://open.metu.edu.tr/bitstream/handle/11511/114941/index.pdf