--- title: Arapgir Mor Reyhanı slug: arapgir-mor-reyhani-766f6 url: /detay/arapgir-mor-reyhani-766f6 type: article language: Türkçe entity: primary: Arapgir Mor Reyhanı type: article disambiguation: Arapgir Mor Reyhanı: Malatya'nın özgün mor reyhanı. Tescilli, eşsiz aroma ve lezzet. categories: - name: Gastronomi slug: gastronomi url: /kategori/gastronomi - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur - name: Coğrafya slug: cografya-2 url: /kategori/cografya-2 tags: - Aromatik Özellikler - Arapgir Mor Reyhanı - Kurutma - coğrafi işaret - Malatya author: Ali Hakyol created_at: 2025-05-30T23:53:55.434125+03:00 updated_at: 2025-05-31T11:06:55.430719+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/30/eyvu6XziCg7UkJ4EOzuXWQ1SvT8eoMGQ.jpg --- # Arapgir Mor Reyhanı ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Arapgir Mor Reyhanı ![266.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/30/YPmjyyejASGj7Mi5wzjY2gO3gth1bTSC.jpg) | Field | Value | |-------|-------| | Dosya Numarası(Metin) | C2017/079 | | Tescil Numarası(Metin) | 266 | | Tescil Tarihi(Metin) | 08.12.2017 | | Başvuru Yapan/Tescil Ettiren(ler) | Arapgir Belediyesi | | Ürün / Ürün Grubu(ları) | Yiyecekler için çeşni / lezzet vericiler,soslar ve tuz | ## Article Content [Arapgir Mor Reyhanı](/tr/detay/arapgir-mor-reyhani-8da3f/llms.txt), Türkiye’nin [Malatya](/tr/detay/malatya-tevek-leaf-wrap-79f63/llms.txt) iline bağlı [Arapgir](/tr/detay/arapgir-pohmutu-pohmut-30fde/llms.txt) ilçesi sınırlarında yetiştirilen ve Lamiaceae familyasına ait bir bitkidir. Ürün, 08 Aralık 2017 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından “Menşe Adı” ile tescillenmiştir. Tescil işlemi, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında gerçekleştirilmiştir. ### **Ürün Tanımı ve Ayırt Edici Özellikleri** Arapgir Mor Reyhanı’nın yaprakları yumuşak dokuludur. Yaprak boyutları 5–10 cm uzunluk ve 3–6 cm genişlik arasında değişmekte olup koyu mor renklidir. Çiçeklerin kupa yaprakları mor, bordo ve koyu yeşil renklerde; gövdesi ise 8–15 cm uzunlukta ve 1–1,5 cm çapındadır. Gövde renkleri açık ve koyu kahverengi tonlarında olabilir. Bitki tamamen mor renklidir ve yöreye özgü bir genotiptir. Tohumları başka bölgelerde yetiştirildiğinde mor rengi ve aromatik özelliklerini kaybettiği gözlemlenmiştir. Bitki, GC-MS analizleriyle uçucu bileşikler yönünden incelenmiş ve 130 bileşik tespit edilmiştir. En fazla bulunan bileşikler arasında 1,8-cineole (%4,00–19,65), linalool (%20,00–65,90), methylcinnamate (%4,20–11,35) yer almaktadır. Ürünün bir diğer ayırt edici yönü, estragol (estragon) bileşiğinin bulunmamasıdır. Kuruma işlemi sonrası esansiyel yağlar yönünden yapılan analizlerde 170 farklı bileşik saptanmıştır. Öne çıkan bileşikler arasında linalool (%7,15–24,88), methylcinnamate (%5,24–33,15) ve eugenol (%1,70–6,37) bulunmaktadır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/30/9QxVFg4YJpEElbiLoaEdEFUfajoUbPtW.jpg) *Arapgir Mor Reyhanı (Türk Tarım ve Orman Dergisi)* ### **Üretim Metodu** Tohumlar mart ayında fide yerlerine ekilir. Fide gelişimi tamamlandıktan sonra araziye alınır. 20°C sıcaklıkta 7–10 gün içinde çimlenir. Ekim genellikle son donların ardından yapılır. Yetiştiricilikte yerli tohumlar kullanılır. Sıra araları çapalama yöntemiyle, sıra üzeri ise elle işlenir. Vejetasyon dönemi boyunca 3–4 kez yaprak ve sürgün hasadı yapılabilir. #### **Sulama ve Gübreleme** Toprak nemini seven bitki, 4–8 günde bir sulanmalıdır. Aşırı sulama kök çürümesine neden olabilirken, yetersiz sulama kuruma riski taşır. Sulama özellikle her hasat sonrası önem arz etmektedir. Gübrelemede çiftlik gübresi önerilmekte olup, dekara 2,5–3 ton yanmış gübre uygulanması tavsiye edilmektedir. #### **Kurutma** Hasat edilen reyhan, gölgede veya yarı-gölgede kurutulur. Seralar için özel fileler kullanılabilir. Güneş ışığında kurutma yapılmaz. Kurutulan ürün, Türk Gıda Kodeksi Baharat Tebliği'nde belirtilen değerlere uygunluk göstermektedir. #### **Hastalık ve Zararlılarla Mücadele** Yaprak lekeleri ve yaprak bitleri gibi hastalık ve zararlılar yaygındır. Genellikle mekanik mücadele uygulanmakta, gerekli hallerde mantar kökenli ilaçlar da kullanılabilmektedir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/30/MroydV1aQ6oa3k19FtooJcgZJrbS1xJM.jpg) *Arapgir Mor Reyhanı (Türk Tarım ve Orman Dergisi)* ### **Coğrafi Sınır ve Denetim** Coğrafi sınır Malatya ili Arapgir ilçesi ile sınırlıdır. Denetimler, Arapgir Belediyesi koordinasyonunda; İnönü Üniversitesi Gıda Mühendisliği Bölümü, Malatya Kayısı Araştırma Enstitüsü, Arapgir İlçe Tarım Müdürlüğü ve Arapgir Ziraat Odası iş birliğinde yapılmaktadır. ## Academic Sources and References 1. Arapgir Belediyesi. (t.y.). Arapgir Mor Reyhanı. Erişim 27 Mayıs 2025. https://www.arapgir.bel.tr/icerikdetay.aspx?icerikid=13432 2. Tarım ve Orman Bakanlığı. (2017). Arapgir Mor Reyhanı'nın Başarı Öyküsü. Erişim 27 Mayıs 2025. http://www.turktarim.gov.tr/Haber/373/arapgir-mor-reyhaninin-basari-oykusu 3. Türk Patent ve Marka Kurumu. (2017). Arapgir Mor Reyhanı – Coğrafi İşaret Sicil Belgesi No: 266. Erişim 27 Mayıs 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/cografi-isaretler/detay/38308 ## Related Articles - [Bergama El Halısı](//detay/bergama-el-halisi-934ca/llms.txt) - [Türk Defnesi](//detay/turk-defnesi-6bcbf/llms.txt) - [Anamur Batırığı](//detay/anamur-batirigi-1cb8b/llms.txt)