--- title: Amasya Gök Medrese slug: amasya-gok-medrese-0f465 url: /detay/amasya-gok-medrese-0f465 type: article language: Türkçe entity: primary: Amasya Gök Medrese type: article disambiguation: Amasya'da bulunan tarihi Gök Medrese; Selçuklu mimarisinin eşsiz örneği. Mavi çinileriyle büyüleyici! categories: - name: Genel Kültür slug: genel-kultur url: /kategori/genel-kultur - name: Tarih slug: tarih url: /kategori/tarih - name: Mimarlık Ve İnşaat slug: mimarlik-ve-insaat url: /kategori/mimarlik-ve-insaat tags: - Seyfeddin Torumtay - Çini Süslemeler - Gök Medrese - Selçuklu - Mimari author: Sümeyye Akkanat Terzioğlu created_at: 2025-05-28T12:08:15.490144+03:00 updated_at: 2025-05-29T11:57:45.458015+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/28/Md67luW3S7kqs561kDWQqPo1GO0UnojG.jpeg --- # Amasya Gök Medrese ## KURE Information Cards ![Md67luW3S7kqs561kDWQqPo1GO0UnojG.webp](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/05/28/xQqHJc1WvaFbbr1zDFle6zimw9JAb5lv.webp) | Field | Value | |-------|-------| | Yapım Tarihi(leri)(Metin) | 1266 | | Mimari Tarz(lar) | Anadolu Selçuklu – İlhanlı dönemi sivil-dini mimarisi | | Yaptıran | Seyfeddin Torumtay (İlhanlı Valisi) | | Tarihi İşlevleri | Medrese (eğitim), Cami (ibadet), Sosyal hizmet yapısı, Türbe | | Malzemeler | Düzgün kesme taş, Tuğla (revak kemerlerinde), Çini (firuze, lacivert), Sırlı tuğla | | Plan Tipi | Açık avlulu, dört eyvanlı | | Koruma Statüsü(leri) | Türkiye Cumhuriyeti Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından restore edilmiştir,Somut kültürel miras kapsamında değerlendirilmektedir | | Konum | Amasya,Türkiye | ## Article Content **Gök Medrese**, [Anadolu Selçuklu](/tr/detay/selcuklular/llms.txt) dönemine ait, eğitim ve ibadet işlevlerini birlikte sürdüren tarihî bir yapıdır. [Amasya](/tr/detay/amasya-il-2/llms.txt)’da bulunan bu yapı, [taş işçiliği](/tr/detay/turklerin-genel-mimari-anlayisi-126e9/llms.txt), [çini](/tr/detay/cini-2/llms.txt) süslemeleri ve plan şeması ile Anadolu’nun kültürel ve mimari mirasında yer alır. Medreseye “gök” adının verilmesi, üzerindeki mavi tonlardaki çini ve sırlı tuğla bezemelerinden kaynaklanmaktadır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/28/2oEhnVcpBWdCQOBF3yucqICbef8Gg1qP.jpg) *Gök Medrese (Kültür Portalı)* ### **Tarihî Süreç ve Kuruluş** [Gök Medrese](/tr/detay/gok-medrese-f42b2/llms.txt), İlhanlılar döneminde, 1266 yılında İlhanlı Valisi Seyfeddin Torumtay tarafından inşa ettirilmiştir. Torumtay, yapının cami bölümünde yer alan türbesine defnedilmiştir. Bu durum, yapının, dönemin yöneticilerinin anı ve mekân bütünlüğü anlayışıyla tasarlandığını göstermektedir. Medrese, İlhanlı egemenliği altındaki Amasya’da bilim ve sanat faaliyetlerine katkı sağlayan bir merkez işlevi görmüştür. Zamanla cami olarak kullanımı öne çıkan yapı, farklı dönemlerde onarılmış ve günümüze ulaşmıştır. ### **Mimari Yapı ve Plan Düzeni** Gök Medrese, açık avlulu ve dört eyvanlı klasik [Selçuklu medresesi](/tr/detay/anadolu-selcuklu-devleti-ve-medrese-sistemi-79dea/llms.txt) planına sahiptir. Dikdörtgen avlu, doğu ve batı yönlerinde hücrelerle çevrilmiştir. Ana giriş kuzey cephesinde yer alır ve taş işçiliğiyle dikkat çeker. Taç kapı; mukarnas dolgulu, geometrik bezemeli ve kabartmalı bordürlerle çevrilidir. Güneyde yer alan cami bölümü dikdörtgen planlıdır ve kubbe ile örtülüdür. Mihrabı mukarnaslı niş biçimindedir. Mihrap çevresi ile pencere üstlerindeki duvar yüzeylerinde mavi-beyaz çini süslemeler bulunur. Cami ile medrese bölümleri, birleşik bir yapı kütlesi hâlinde tasarlanmıştır. ### **Süsleme Sanatı ve Malzeme Kullanımı** Gök Medrese’de mavi tonlardaki çini süslemeler öne çıkan bezeme öğeleri arasındadır. Firuze ve lacivert renkli çiniler, yapının cephesinde ve iç duvarlarında kullanılmıştır. Bu çinilerde geometrik ve bitkisel motifler ile kufi hat yazıları görülmektedir. Duvar yüzeylerinde zaman zaman sırlı tuğlalar da kullanılmıştır. Yapının ana malzemesi düzgün kesme taştır. Revak kemerleri tuğladan, kubbe ve tonoz örtüler ise taş ve tuğla birlikte kullanılarak inşa edilmiştir. Malzeme çeşitliliği ve bezeme detayları, yapının mimari karakterini yansıtır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/05/28/mE8Y2Uyz8aNVq87brlydAG7RkUy0u2yT.jpg) *Gök Medrese (Kültür Envanteri)* ### **İşlevsel Yapı ve Sosyo-Kültürel Rolü** Gök Medrese, klasik medreselerde olduğu gibi eğitim, ibadet ve sosyal hizmet işlevlerini bir arada yürütmüştür. Avlu çevresindeki hücrelerde öğrenciler kalmış; eyvanlarda ders verilmiştir. Caminin yapıya bitişik olarak bulunması, dini eğitimin sürdürülebilirliğini desteklemiştir. Yapı içerisinde yer alan türbe, banisinin mezar yapısı olarak düzenlenmiştir. Genellikle güneybatı köşesinde bulunan türbe, dıştan sekizgen, içten ise dörtgen planlıdır. ### **Günümüzdeki Durumu ve Koruma Çalışmaları** Gök Medrese, 20. yüzyılda Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından çeşitli dönemlerde restore edilmiştir. Günümüzde cami bölümü ibadete açık olup, medrese kısmı ziyarete açıktır. Zaman zaman kültürel etkinliklerde de kullanılmaktadır. Yapı, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile yerel yönetimlerin koruması altındadır. Gök Medrese, Anadolu’daki benzer yapılarla birlikte somut kültürel miras kapsamında değerlendirilen tarihî eserler arasında yer alır. ## Academic Sources and References 1. Baldıran, Şerif. “Gök Medrese.” Türkiye Turizm Ansiklopedisi. Erişim Tarihi 28 Mayıs 2025. https://turkiyeturizmansiklopedisi.com/gok-medrese.T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. “Gök Medrese - Amasya.” Türkiye Kültür Portalı. Erişim Tarihi 28 Mayıs 2025. https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/amasya/gezilecekyer/gok-medrese.Kalfazade, Selda. “Gök Medrese Camii.” Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Erişim Tarihi 28 Mayıs 2025. https://islamansiklopedisi.org.tr/gokmedrese-camii.Kültür Envanteri. “Gök Medrese Camii (Amasya).” Kültür Envanteri. Erişim Tarihi 28 Mayıs 2025. https://kulturenvanteri.com/yer/gok-medrese-camii-amasya/#17.1/40.649488/35.820112.Koçyiğit, Fazile. “Amasya Gökmedrese Camii Üzerine Bir Değerlendirme.” Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. Erişim Tarihi 28 Mayıs 2025. https://www.sosyalarastirmalar.com/articles/an-evaluation-on-amasya-gok-madrasah-mosque.pdf.Mutaf, Uğur. "Amasya." Pexels. Erişim Tarihi 28 Mayıs 2025. https://www.pexels.com/tr-tr/fotograf/kent-simgesi-gorulecek-yer-bina-yapi-17105203/.