--- title: Alpu Barajı slug: alpu-baraji-751024 url: /detay/alpu-baraji-751024 type: article language: Türkçe entity: primary: Alpu Barajı type: article disambiguation: Alpu Barajı: Tokat'taki çok amaçlı baraj. Sulama, enerji üretimi ve taşkın kontrolü sağlar. Sürdürülebilir su yönetimi için önemli. categories: - name: Coğrafya slug: cografya-2 url: /kategori/cografya-2 tags: - Alpu Barajı - Tokat author: Duygu Şahinler created_at: 2025-03-25T10:26:25.768710+03:00 updated_at: 2025-04-17T10:34:37.851002+03:00 --- # Alpu Barajı ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Alpu Barajı ![a (6) (1).jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/03/25/iIJG77KzMko2Dk75zfAbwdu0xWWeioGX.jpg) | Field | Value | |-------|-------| | Amaçları ve Kullanım Alanları | Sulama, Enerji Üretimi, Taşkın Kontrolü, Kentsel ve Kırsal Su Temini | | Kaynak | Alpu Deresi | | İnşaat Başlangıç ​​Yılı | 2016 | | Konum | Tokat,Türkiye | ## Article Content **Alpu Barajı**, Türkiye'nin [Tokat](/tr/detay/tokat-727422/llms.txt) il sınırları içerisinde [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) almakta ve enerji üretimi, sulama ile taşkınlardan korunma [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) amaçlar doğrultusunda kullanılmaktadır. Tokat ilinin sahip olduğu zengin [su](/tr/detay/su-4/llms.txt) potansiyelinin değerlendirilmesi ve sürdürülebilir su yönetimi kapsamında planlanmış barajlardan biridir. [YouTube Video](https://www.youtube.com/watch?v=R2W5f8KZdQ8) ### **Coğrafi Konum ve Yapısal Özellikler** Tokat ili, Karadeniz Bölgesi'nin iç kesimlerinde yer almaktadır ve [deniz](/tr/detay/deniz-750021/llms.txt) seviyesinin ortalama 650 metre yüksekliğindedir. Alpu Barajı, bu il sınırları içinde yer almaktadır ve 2016 yılında inşası başlamıştır. Uydu görüntüleri ve [dijital](/tr/detay/dijital-2/llms.txt) [arazi](/tr/detay/arazi-4/llms.txt) modelleri boyunca [konum](/tr/detay/konum/llms.txt) ve aralıklar ayrıntılı olarak analiz edilmiş, barajın konumlandırılması bu şekilde gerçekleştirilmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/03/25/LCEMhU1YbxM5DdgojLxJdl5dRc9JZRfD.jpg) [Alpu Barajı (T.C. Sulusaray Kaymakamlığı)](http://www.sulusaray.gov.tr/vali-dr-omer-toraman-ve-beraberindeki-heyet-alpu-baraji-dsi-santiyesini-ziyaret-ettiler) [Baraj](/tr/detay/baraj-748818/llms.txt), **vektörel poligon** modeliyle geliştirilmiş olup **yüksek verimli LANDSAT-TM ve IRS-1C uydu verileri** kullanılarak haritalanmıştır. Uydu kayıtları sayesinde kütlelerinin net yerleşimleri, **eş dağılım eğrileri ile** bölgenin üç boyutlu arazi modeli bölümü görüntülenebilmektedir. Bu sayede Alpu Barajı'nın su seviyeleri, kuruluşları, kuruluş gücü gibi [teknik](/tr/detay/teknik-2/llms.txt) ayrıntılara dijital erişim mümkün [hâle](/tr/detay/hale-3/llms.txt) gelmiştir. Baraj, Alpu Deresi'nden beslenmektedir. 2014 yılı verilerine göre Alpu Deresi, Yukarı Çekerek Havzasının kuzey kesiminde yer almaktadır. Yağış alanı 70 km2 ve talveg kotu 1095 metredir. Yağış alanının yüksek kesimlerindeki kotlar ise 1600 metreye ulaşmaktadır. Alpu Deresi'nin 70 km2'lik yağış alanından gelen yıllık ortalama akımı, 16,3 hm3 'tür ve buna göre derenin yıllık ortalama debisi ise 0,517 m3 /s dir. Aylık ortalama debisi ise [eylül](/tr/detay/eylul-748434/llms.txt) ayında 0,073 m3/s’ ye kadar azalmaktadır. Alpu Deresi'nin 70 km2'lik yağış alanından gelebilecek 100 yıl yinelenmeli taşkın pik debisi Q100 = 33 m3/s ve 500 yıl yinelenmeli taşkın pik debisi ise Q500 = 42 m3/s'dir. Alpu Deresi ile Çekerek Irmağı birleşimindeki yağış alanı 98 km2'dir. ### **Amaçları ve Kullanım Alanları** Alpu Barajı, sulama yöntemi başta olmak üzere çeşitli su yönetim hizmetlerini yerine getirmektir. Aynı zamanda **enerji üretimi** ve **taşkın kontrolü** gibi çok amaçlı kullanım hedeflenmiştir. Tokat'ın tarıma elverişli geniş ovalarının su ihtiyacını karşılamada [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) bir rol üstlenmektedir. ### **Çevresel ve Kentsel Entegrasyon** Alpu Barajı, dağıtım birimlerinin konumlarına göre **2 km ve 4 km'lik tampon bölge** içerisinde etkili olmaktadır. Bu mesafede bulunan yerleşimler, barajdan hem arıtma suyu hem de yönetim kullanım suyu yönünden faydalanmaktadır. Aynı zamanda bu [durum](/tr/detay/durum-5/llms.txt), yerleşimlerin [olası](/tr/detay/olasi/llms.txt) taşkın risklerine karşı gelişimini da artırmaktadır. ### **Veri Yönetimi ve Coğrafi Bilgi Sistemleri** Alpu Barajı gibi yüzeysel su kaynakları, **Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS)** ortamında, nesnel ve grafiksel verilerle [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt) vektörel katmanlar hâlinde işlenmektedir. Bu sistemler sayesinde barajın reaktif etkileri, su potansiyeli, yerleşim birimleriyle ilişkisi ve ulaşım bağlantıları gibi bilgilerin bir araya getirilmesi analiz edilebilmektedir. Alpu Barajı, Tokat ilinde sürdürülebilir su kaynakları yönetimi açısından önemli bir [yapı](/tr/detay/yapi-2/llms.txt) olarak öne çıkmaktadır. Coğrafi [bilgi](/tr/detay/bilgi-4/llms.txt) sistemleri ile entegre edilmiş dijital [veri](/tr/detay/veri-2/llms.txt) sunumu sayesinde, su yönetim politikaları açısından önemli bir referans kaynağı sunmaktadır. ## Academic Sources and References 1. Devlet Su İşleri 7. Bölge Müdürlüğü Web Sitesi. "Samsun Amasya Tokat Ordu ve Sinop İllerine Ait Barajlar." Son Erişim: 25 Mart 2025. https://bolge07.dsi.gov.tr/Sayfa/Detay/1054Susam, Tekin, Sedat Karaman ve Tekin Öztekin. Yüzey Suları Coğrafi Bilgi Sistemi; Tokat İli Örneği. Tokat: Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Dergisi, 2006.T.C. Sulusaray Kaymakamlığı Web Sitesi. "Vali Dr. Ömer TORAMAN ve Beraberindeki Heyet Alpu Barajı DSİ Şantiyesini Ziyaret Ettiler." Son Erişim: 25 Mart 2025. http://www.sulusaray.gov.tr/vali-dr-omer-toraman-ve-beraberindeki-heyet-alpu-baraji-dsi-santiyesini-ziyaret-ettiler"Tokat Alpu Barajı" Yayınlayan: Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı, Son Erişim: 25 Mart 2025. https://www.youtube.com/watch?v=R2W5f8KZdQ8Tokat Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü. Tokat İli 2014 Yılı Çevre Durum Raporu. Tokat: TC Tokat Valiliği Yayını, 2015.