--- title: Akbaş Şehitliği ve Anıtı slug: akbas-sehitligi-ve-aniti-0021d url: /detay/akbas-sehitligi-ve-aniti-0021d type: article language: Türkçe entity: primary: Akbaş Şehitliği ve Anıtı type: article disambiguation: Akbaş Şehitliği: Çanakkale Savaşı'nda şehit olan askerlerin anısına inşa edilmiş anıt mezarlık. categories: - name: Coğrafya slug: cografya-2 url: /kategori/cografya-2 tags: - Çanakkale1915 - AnıtMezarlıklar - Türk Askerî Tarihi - Şehitlikler - ÇanakkaleSavaşları author: Ahsen Güneş created_at: 2025-04-15T09:03:44.841170+03:00 updated_at: 2025-04-17T09:38:44.947083+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/15/YKGuj3kscCPQKK9lqNmIjO0RZWaK615P.jpg --- # Akbaş Şehitliği ve Anıtı ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Akbaş Şehitliği ve Anıtı ![Ekran görüntüsü 2025-04-15 091143.png](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/15/48LtswOMDdXlCtJXgkPerjKDOtDFYTvy.png) | Field | Value | |-------|-------| | Koruma Statüsü(leri) | Kültür Varlığı / Anıt Mezarlık | | Günümüzdeki Kullanım | Anıtsal ziyaret alanı ve tarihî hafıza mekânı | | Yönetim | Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihî Alan Başkanlığı | | Tarihî Bağlam | Çanakkale Kara Muharebeleri – Sağlık Hizmetleri ve Şehitlik | | İnşa Dönemi | İlk definler 1915, anıt 1977’de yapılmıştır | | Konum | Akbaş Limanı,Çanakkale,Eceabat | ## Article Content Akbaş Şehitliği, [Çanakkale](/tr/detay/canakkale-2/llms.txt)’nin Eceabat ilçesinde, Akbaş Limanı civarında, Gelibolu Yarımadası’nın kuzeydoğusunda [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) almaktadır. 1915 yılında yaşanan Çanakkale Savaşı esnasında, bu [bölge](/tr/detay/bolge-2/llms.txt) [Türk](/tr/detay/turk/llms.txt) kuvvetlerinin cephe gerisinde kurduğu [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) sağlık merkezlerinden biri olarak işlev görmüştür. [Savaş](/tr/detay/savas-3/llms.txt) boyunca burada yaralı askerlerin tedavi edildiği hastaneler bulunmakta olup, Akbaş Mevkii hem sağlık hizmetlerinin yürütüldüğü hem de lojistik faaliyetlerin gerçekleştiği stratejik bir [nokta](/tr/detay/nokta-31630/llms.txt) olmuştur. [YouTube Video](https://www.youtube.com/watch?v=3OD5AglX5X8) ### **Sağlık Hizmetleri ve Şehitlik Oluşumu** Akbaş Limanı çevresinde yer alan [sahra hastaneleri](/tr/detay/sahra-hastaneleri/llms.txt), cephe hattından getirilen ağır yaralı askerlerin tedavi edilmeye çalışıldığı yerlerdir. Ancak tıbbi imkânların sınırlı olması, ulaşımın zor koşullarda gerçekleşmesi ve yoğun yaralı sayısı nedeniyle birçok asker bu noktada hayatını kaybetmiştir. Tedavi edilemeyerek şehit olan askerlerin defin işlemleri, limana [yakın](/tr/detay/yakin-750943/llms.txt) olan bu bölgede yapılmış ve zamanla burası bir şehitlik alanı hâline gelmiştir. #### **Şehitlik ve Mimari Düzenleme** Akbaş Şehitliği, 1977 yılında [Kültür](/tr/detay/kultur-2/llms.txt) ve Turizm Bakanlığı tarafından yapılan bir düzenleme ile sembolik bir anıt mezarlık hâline getirilmiştir. Mevcutta bulunan anıt ve [mezar](/tr/detay/mezar-750492/llms.txt) taşları, burada şehit olan askerlerin anısını yaşatmak amacıyla inşa edilmiştir. [Gerçek](/tr/detay/gercek-2/llms.txt) defin yerleri [zaman](/tr/detay/zaman-2/llms.txt) içinde belirginliğini yitirmiştir; dolayısıyla mezar taşları sembolik niteliktedir. Anıt, beyaz mermerden yapılmış bir kitabe ve onu çevreleyen sembolik mezar taşlarından oluşmaktadır. Kitabe üzerinde, Çanakkale Savaşı'nda şehit olan askerlerin aziz hatırasına ithafen yazılmış ifadeler yer almaktadır. Şehitlik alanı peyzaj düzenlemeleri ile ziyaretçilere açık bir [hâle](/tr/detay/hale-3/llms.txt) getirilmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/15/NxuJq5lZ1oDqWlur1ormnCXSCtAeQgVQ.png) *Akbaş Şehitliği'nden bir kare-Çanakkale Harbi* ### **Tarihî Olaylar ve Bellek** Akbaş Şehitliği, yalnızca bir sağlık noktası olarak değil, aynı zamanda Çanakkale Savaşı'nın [acı](/tr/detay/aci-431df/llms.txt) dolu yönlerini yansıtan bir bellek mekânı olarak da [önem](/tr/detay/onem/llms.txt) taşımaktadır. 1920 yılında yaşanan Akbaş Baskını, bu bölgeyi [tarihsel](/tr/detay/tarihsel-2/llms.txt) olarak ayrıca anlamlı kılmıştır. Bu olayda, Fransız işgali altındaki Akbaş Cephaneliği'ne düzenlenen baskın ile cephaneler geri alınmış, bölge savaş sonrası dönemde de tarihsel anlamını sürdürmüştür. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/15/Z1CBh6aDn16Zsosk16CGYmlf9vhVP2TX.png) *Akbaş Şehitliği-Çanakkale Harbi* ### **Günümüzdeki Durumu** Günümüzde Akbaş Şehitliği, Çanakkale Tarihî Alan Başkanlığı’nın sorumluluğu altında korunmaktadır. Ziyaretçilere açık olan bu alan, Çanakkale Savaşı'nın sağlık hizmetleri cephesine ışık tutması bakımından önemlidir. Bölge, hem savaşın cephe gerisindeki boyutunu gözler önüne sermekte hem de burada hayatını kaybeden askerlerin hatırasını yaşatmaktadır. Çanakkale Savaşı'nda şehit olan Türk askerlerinin anısına inşa edilen bu şehitlik alanında, 459 adet sembolik mezar taşı yer almaktadır. Bu sembolik mezarlık, bölgeyi ziyaret edenler için bir [anı](/tr/detay/ani-750537/llms.txt) ve temsil mekânı işlevi görmektedir. Gerçek şehitlik ise sembolik mezarlığın karşısında, [Yalova](/tr/detay/yalova-2/llms.txt) köyü istikametindeki yolun [sağ](/tr/detay/sag/llms.txt) tarafında, [yol](/tr/detay/yol-3/llms.txt) seviyesinden yaklaşık 25 metre yüksekte konumlanmaktadır. Bu alan, 1915 yılındaki [muharebe](/tr/detay/muharebe-2/llms.txt) düzenine [sadık](/tr/detay/sadik/llms.txt) kalınarak korunmuş ve [çevre](/tr/detay/cevre/llms.txt) güvenliği sağlanmıştır. Sembolik mezarlıkların arka kısmında, Çanakkale Muharebeleri sırasında karşılıklı savaşan tarafların askerleri arasında yaşanan olaylara barış ve [dostluk](/tr/detay/dostluk/llms.txt) temasıyla atıfta bulunan bir [heykel](/tr/detay/heykel-2/llms.txt) ile 1915 Çanakkale Şehitleri’ne ithafen yapılmış bir anıt yer almaktadır. Ayrıca, bu alanda sıhhiye birliklerinin savaş süresince yürüttüğü faaliyetleri tasvir eden bir rölyef bulunur. Rölyefin her iki yanında toplam 754 şehidin ismi yer almakta, bu sayede bireysel hatıraların toplumsal bellekte canlı tutulması amaçlanmaktadır. Rölyef üzerinde, Gazi [Mustafa Kemal Atatürk](/tr/detay/mustafa-kemal-ataturk-722184/llms.txt)’ün savaşın ruhunu yansıtan şu ifadesi yer almaktadır: **"Türk kumandanları kumanda etmesini, Türk askeri ölmesini bildi. Harbi kazanışımızın sırrı bundan ibarettir."** Şehitlik alanının alt kısmında, ziyaretçilerin dini ve manevi ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik olarak inşa edilmiş bir mescit ve şadırvan bulunmaktadır. Bu yapılar, alana gelen ziyaretçilerin ibadetlerini yerine getirebilmeleri açısından önem [arz](/tr/detay/arz-6/llms.txt) etmektedir. 2013 yılında gerçekleştirilen kapsamlı yenileme çalışmaları sonucunda şehitlik alanı günümüzdeki görünümüne kavuşturulmuştur. ## Academic Sources and References 1. Canakkale Harbi. “Akbaş Şehitliği.” Canakkale Harbi, 18 Mayıs 2019. Erişim 14 Nisan 2025. https://www.canakkaleharbi.com/2019/05/18/akbas-sehitligi/. 2. Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı. Gelibolu Tarihi Alan Rehberi. Çanakkale: Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı, 2023. Erişim 15 Nisan 2025. https://canakkale.com.tr/assets/upload/dosyalar/gelibolu-tarihi-alan-rehberi.pdf. 3. Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihî Alan Başkanlığı. “Akbaş Şehitliği ve Anıtı.” canakkaletarihialan.gov.tr. Erişim 14 Nisan 2025. https://canakkaletarihialan.gov.tr/tr/ziyaret/sehitlikveanitlar/akbas-sehitligi-ve-aniti.