---
title: Afyon Pastırması
slug: afyon-pastirmasi-2e2ef
url: /detay/afyon-pastirmasi-2e2ef
type: article
language: Türkçe
entity:
  primary: Afyon Pastırması
  type: article
  disambiguation: Afyon Pastırması: Geleneksel Afyonkarahisar lezzeti, sığır/manda etinden, özel üretim süreciyle.  Tescilli!
  categories:
    - name: Gastronomi
      slug: gastronomi
      url: /kategori/gastronomi
    - name: Genel Kültür
      slug: genel-kultur
      url: /kategori/genel-kultur
  tags:
    - Afyon Pastırması
    - pastırma
    - Afyon
author: Sabiha Meyra Şahinler
created_at: 2025-08-16T11:41:12.636071+03:00
updated_at: 2025-08-19T13:48:01.528680+03:00
image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/08/16/0jzwvVktoc9CO7BWcinPe5tYumvcpvuu.jpg
---

# Afyon Pastırması

<!-- CONTEXT: KURE Information Cards for "Afyon Pastırması" -->

## KURE Information Cards

![73.jpg](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/08/16/Cfem6Cuvvfa7feU6IzDsN7yXZ3C3qSSh.jpg)
*Afyon Pastırması*

| Field | Value |
|-------|-------|
| Tescil Numarası(Metin) | 73 |
| Coğrafi Sınır(lar) | Afyon İli |
| Coğrafi İşaret Türü(leri) | Mahreç İşareti |
| Başvuru Tarihi(Metin) | 31.12.2003 |
| Tescil Tarihi(Metin) | 02.08.2005 |
| Başvuru Yapan/Tescil Ettiren(ler) | Afyon Ticaret Odası |
| Tescil Ettirenin Adresi | Dumlupınar Mah. Ticaret Odası İşhanı AFYONKARAHİSAR |
| Ürün/Ürün Grubu | Pastırma/İşlenmiş ve İşlenmemiş Et Ürünleri |
| Coğrafi İşaretin Adı | Afyon Pastırması |
| Başvuru No | C2003/028 |

<!-- CONTEXT: Article Content for "Afyon Pastırması" -->

## Article Content

[Afyon pastırması](/tr/detay/afyon-pastirma-57719/llms.txt), [Afyonkarahisar](/tr/detay/afyonkarahisar-ovmesiafyon-ovmesi-76800/llms.txt) iline özgü olarak üretilen, sığır veya manda etinden yapılan geleneksel bir et ürünüdür. Üretiminde, hayvanların en az üç ay boyunca [Afyon](/tr/detay/afyon-tandir-corbasiafyonkarahisar-tandir-corbasi-/llms.txt) il sınırları içinde beslenmiş olması zorunludur. Etler, kesim sonrası dinlendirilip özel kesilerle tuzlanır, ardından kontrollü iklim koşullarında veya doğal ortamda kurutulur. Kurutma ve baskılama işlemlerinden sonra, [çemen](/tr/detay/kayseri-cemeni-eac40/llms.txt) adı verilen bir kaplama karışımıyla kaplanarak yeniden kurutulan bu ürün, kendine has aroması ve dayanıklılığıyla ayırt edilir. Çemeni; çemen unu (buy otu tohumu unu), kırmızı toz biber, sarımsak, tuz ve su karışımından oluşur. 

### **Tarif/Üretim Süreci**

Afyon pastırmasının üretimi, birçok aşamadan oluşan özgün ve denetimli bir süreçtir.

**1. Etin Hazırlanması ve Dinlendirilmesi:** Kesim sonrası hayvanların etleri kemiklerinden ayrılarak yüzeydeki istenmeyen dokulardan arındırılır. Pastırmalık parçalar, karkaslardan çıkarıldıktan sonra en az 24 saat dinlendirilir.

**2. Tuzlama:** Et parçalarının yüzeyine kesikler (şaklama) atılır. Bu sayede tuzun etin iç kısımlarına nüfuzu sağlanır. Tuzlama, 4°C’nin altında en az 24 saat süresince büyük kaplarda gerçekleştirilir. Ardından etler yıkanarak fazla tuzdan arındırılır.

**3. Birinci Kurutma ve Denkleme:** Yıkanan etler, doğal ortamda veya %65–70 bağıl nem ve 20–22°C sıcaklıktaki iklimlendirme odalarında ortalama 35 gün süreyle kurutulur. Ardından, çapraz istiflenerek ağırlık altında baskıya alınır. Bu ilk baskılama, oda sıcaklığında en az 6 saat sürer.

**4. İkinci Kurutma ve Denkleme:** Baskıdan çıkan etler askıya alınarak yeniden kurutulur. Bu kurutma süresi mevsime göre değişkenlik gösterebilir. Kurutma sonrası ikinci kez baskıya alınır.

**5. Çemenleme:** Pastırmalar, buy otu (çemen tohumu) unu, kırmızı toz biber, sarımsak, tuz ve su karışımından oluşan geleneksel çemen hamuru ile kaplanır. 100 kg çemen için yaklaşık olarak 25 kg çemen unu, 7 kg toz kırmızı biber, 18 kg ince kıyılmış sarımsak ve yeterli miktarda su kullanılır. Çemenli etler, küvetlerde en az 15 saat dinlendirilir.

**6. Çemenli Kurutma:** Çemenle kaplanan etler, uçları aşağıya gelecek şekilde asılarak en az üç gün boyunca hava akımı olan ortamlarda kurutulur. Doğal ortamda en az iki gün, iklimlendirme odalarında ise en az 24 saat süreyle son kurutma işlemi tamamlanır.

### **Tescil ve Denetim Bilgileri**

Afyon pastırması, 2 Ağustos 2005 tarihinde 73 numara ile tescillenmiş olup, başvuru 31 Aralık 2003 tarihinde yapılmıştır (Başvuru No: C2003/028). Tescil ettiren kuruluş Afyon Ticaret Odası’dır. Üretim sadece Afyon ili sınırlarında gerçekleştirilebilir.

Denetim süreci, [Afyonkarahisar](/tr/detay/afyonkarahisar-praiseafyon-praise-fc995/llms.txt) Ticaret ve Sanayi Odası koordinasyonunda yürütülmekte olup ilgili belediye, esnaf odaları, üniversiteler ve tarım müdürlüklerinden uzman kişilerin yer aldığı sekiz kişilik bir denetim kurulu tarafından yılda en az bir kez yapılmaktadır. Denetim, üretimde kullanılan hayvanların beslenme süresi, üretim metodunun uygunluğu ve logonun kullanımına dair kriterleri kapsamaktadır.

### **Coğrafi Sınır ve Üretim Bağlantısı**

Afyon pastırmasının ayırt edici özelliği yalnızca kullanılan çemen veya etle sınırlı değildir. Ürünün tüm üretim süreci, Afyon ilinin coğrafi, iklimsel ve kültürel koşullarıyla doğrudan ilişkilidir. Özellikle bahar ve yaz mevsimlerinde Afyon’un esintili havası, doğal kurutma sürecine katkı sağlar. Bu nedenle, ürünün coğrafi sınır içinde üretilmesi zorunlu tutulmuştur. Kurutma, dinlendirme ve çemenleme işlemleri hem doğal hem de kontrollü (iklimlendirme odaları) ortamlarda yapılabilmektedir.

<!-- CONTEXT: Academic Sources and References for "Afyon Pastırması" -->

## Academic Sources and References

1. Türk Patent ve Marka Kurumu. “Afyon Pastırması.” Coğrafi İşaretler Portalı. Erişim 16 Ağustos 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/cografi-isaretler/detay/37935.Türk Patent ve Marka Kurumu. Afyon Pastırması Coğrafi İşaret Tescil Belgesi. Tescil No: 73. PDF. Erişim 16 Ağustos 2025. https://ci.turkpatent.gov.tr/Files/GeographicalSigns/c59cfaa9-f194-4234-9321-a5246a146ce0.pdf.

<!-- CONTEXT: Related Articles for "Afyon Pastırması" -->

## Related Articles

- [Rize Bezi (Feretiko)](//detay/rize-bezi-feretiko-38f2d/llms.txt)
- [Rize Enişte Lokumu ](//detay/rize-eniste-lokumu-3978f/llms.txt)
- [Rize Etli Kara Lahana Sarması ](//detay/rize-etli-kara-lahana-sarmasi-1ad48/llms.txt)
- [Rize Kavurması ](//detay/rize-kavurmasi-4fdd9/llms.txt)
- [Rize Kokulu Üzümü](//detay/rize-kokulu-uzumu-9f38e/llms.txt)
- [Rize Pepeçurası ](//detay/rize-pepecurasi-3331d/llms.txt)
- [Rize Simidi](//detay/rize-simidi-f1aaf/llms.txt)
- [Rize Çayı](//detay/rize-cayi-64595/llms.txt)