--- title: Adli Akustik slug: adli-akustik-1e29b url: /detay/adli-akustik-1e29b type: article language: Türkçe entity: primary: Adli Akustik type: article disambiguation: Adli Akustik: Ses kayıtlarının analizi, kimliklendirme ve olay yeri incelemesi. Ceza ve sivil davalarda kanıt olarak kullanılır. categories: - name: Diğer Sosyal Bilimler slug: diger-sosyal-bilimler url: /kategori/diger-sosyal-bilimler - name: Hukuk slug: hukuk url: /kategori/hukuk tags: - SesKayıtDoğrulama - AkustikOlayAnalizi - Kayıtİyileştirme - KonuşmacıTanımlama - SesAnalizi - AdliAkustik - AdliBilişim - türk author: Hüseyin Karaaslan created_at: 2025-04-07T22:58:52.746262+03:00 updated_at: 2025-04-17T09:56:51.698321+03:00 --- # Adli Akustik ## Article Content Adli [akustik](/tr/detay/akustik-3/llms.txt), ses kayıtlarının elde edilmesi, analizi, yorumlanması ve değerlendirilmesi süreçlerini içeren bir adli [bilim](/tr/detay/bilim-2/llms.txt) dalıdır. Bu [disiplin](/tr/detay/disiplin-2/llms.txt), ses kayıtlarının bütünlüğünün doğrulanması, kayıtların iyileştirilmesi ve konuşmacı kimliklendirmesi [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) konularla ilgilenir. Adli akustik, [ceza](/tr/detay/ceza-4/llms.txt) davalarından sivil anlaşmazlıklara kadar geniş bir yelpazede delil olarak kullanılabilecek ses kayıtlarının incelenmesini kapsar. #### **Tarihsel Gelişim** Adli akustik, 1960'lı yıllardan itibaren özellikle Amerika Birleşik Devletleri'nde Federal Soruşturma Bürosu (FBI) tarafından uygulanmaya başlanmıştır. Başlangıçta analog kayıtların incelenmesiyle sınırlı olan bu alan, [dijital](/tr/detay/dijital-2/llms.txt) teknolojilerin gelişmesiyle [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt) dijital ses kayıtlarının analizini de içerecek şekilde genişlemiştir. Dijital kayıtların manipülasyona açık olması, kayıtların bütünlüğünün ve orijinalliğinin doğrulanmasını [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) hale getirmiştir. #### **Adli Akustikte Kullanılan Yöntemler** Adli akustik incelemelerinde çeşitli yöntemler kullanılmaktadır:​ 1. **Ses Kayıtlarının Doğrulanması**: Ses kayıtlarının orijinalliğinin ve bütünlüğünün teyit edilmesi sürecidir. Bu, kayıtların kesilip kesilmediğinin veya üzerinde oynama yapılıp yapılmadığının belirlenmesini içerir. 2. **Kayıt İyileştirme**: Gürültü azaltma ve filtreleme teknikleri kullanılarak, bozuk veya anlaşılması zor kayıtların daha net hale getirilmesi sağlanır. ​ 3. **Konuşmacı Tanımlama**: Belirli bir ses kaydındaki konuşmacının kimliğinin belirlenmesi amacıyla ses özelliklerinin analiz edilmesidir. ​ 4. **Akustik Olay Analizi**: Silah sesleri, patlamalar veya diğer çevresel seslerin analiz edilerek, olayların yeniden yapılandırılması ve delil olarak sunulması sürecidir. #### **Türkiye'de Adli Akustik Çalışmaları** Türkiye'de adli akustik alanında çeşitli akademik çalışmalar yürütülmektedir. Örneğin, Sercan Sarman'ın 2018 tarihli yüksek [lisans](/tr/detay/lisans-451ce/llms.txt) tezinde, silah seslerinin ve şiddet içeren sahnelerin ses tabanlı sınıflandırılması [üzerine](/tr/detay/uzerine/llms.txt) [makine öğrenmesi](/tr/detay/makine-ogrenmesi-748491/llms.txt) yöntemleri uygulanmıştır. Bu çalışmada, silah seslerinin sınıflandırılmasında %66, şiddet sahnelerinin sınıflandırılmasında ise %62'ye varan başarımlar elde edilmiştir. Ayrıca, Ahmet Emir Dirik ve Saffet Vatansever'in 2016 yılında gerçekleştirdikleri bir çalışmada, ses kayıtlarındaki akustik şebeke gürültüsü kullanılarak kayıt zamanlarının doğru bir şekilde tespit edilebilirliği incelenmiştir. Bu çalışmada, elektrik şebeke frekansının (ENF) ses kayıtlarına yansıyan bileşenleri analiz edilerek, kayıtların [zaman](/tr/detay/zaman-2/llms.txt) damgasının doğrulanması amaçlanmıştır. Yunus Korkmaz'ın 2018 tarihli tez çalışmasında ise, Türkçe'deki [ünlü](/tr/detay/unlu-749478/llms.txt) harflerin formant frekans değerlerine dayalı olarak adli aksan analizi gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmada, bölgesel formant frekans değerleri farklılıkları ortaya konmuş ve %90'a varan sınıflandırma başarımları elde edilmiştir. #### **Karşılaşılan Zorluklar** Adli akustik alanında, özellikle dijital kayıtların manipülasyona açık olması nedeniyle, kayıtların orijinalliğinin ve bütünlüğünün doğrulanması önemli bir zorluk teşkil etmektedir. Gelecekte, daha gelişmiş analiz teknikleri ve yapay zeka tabanlı yöntemlerin kullanımıyla, adli akustik incelemelerinin doğruluk ve güvenilirliğinin artırılması hedeflenmektedir. Adli akustik, teknolojik gelişmelere paralel olarak giderek daha önemli hale gelen bir adli bilim dalıdır. Dijital ses kayıtlarının yaygınlaşması, bu kayıtların delil olarak kullanımı ve güvenilirliğinin değerlendirilmesi ihtiyacını artırmıştır. Sesin fiziksel ve dijital özelliklerine dayalı olarak yürütülen analizler, hem ceza yargılamalarında hem de sivil uyuşmazlıklarda etkili kanıtların elde edilmesine katkı sağlamaktadır. Ancak alanın doğası gereği, [teknik](/tr/detay/teknik-2/llms.txt) uzmanlık gerektirmesi ve yorum farklılıklarına açık oluşu, delil değerinin belirlenmesinde dikkatli yaklaşımı zorunlu kılmaktadır. Türkiye'de bu alana dair yapılan akademik çalışmaların sayısı artmakla birlikte, uygulamaya yönelik standartların [henüz](/tr/detay/henuz/llms.txt) yeterince kurumsallaşmadığı görülmektedir. Adli akustiğin hem akademik boyutta hem de adli [sistem](/tr/detay/sistem-2/llms.txt) içerisinde daha sistematik ve güvenilir biçimde işlevselleştirilmesi, ilerleyen süreçlerde bu disiplinin daha sağlıklı kullanılmasını mümkün kılacaktır. ## Academic Sources and References 1. Dirik, Ahmet Emir ve Vatansever, Saffet. "Ses dosyalarının akustik şebeke gürültüsü tabanlı adli kanıt analizi." 2016 24th Signal Processing and Communication Application Conference (SIU), 2016, ss. 1285-1288. Erişim: https://ieeexplore.ieee.org/document/7495982Korkmaz, Yunus. "Türkçe'deki ünlü harflerin formant frekans değerlerine dayalı adli aksan analizi gerçekleştirimi." Yüksek Lisans Tezi, 2018. Erişim: https://acikbilim.yok.gov.tr/handle/20.500.12812/408450Maher, Robert C. "Lending an Ear in the Courtroom: Forensic Acoustics." Acoustical Society of America, 2015. Erişim: https://www.ojp.gov/library/publications/lending-ear-courtroom-forensic-acousticsSarman, Sercan. "Adli uygulamalar için ses içerik analizi." Yüksek Lisans Tezi, 2018. Erişim: https://acikbilim.yok.gov.tr/handle/20.500.12812/66746