--- title: 1897 Osmanlı-Yunan Savaşı slug: 1897-osmanli-yunan-savasi-8ee89 url: /detay/1897-osmanli-yunan-savasi-8ee89 type: article language: Türkçe entity: primary: 1897 Osmanlı-Yunan Savaşı type: article disambiguation: 1897 Osmanlı-Yunan Savaşı: Girit'teki isyanlar ve Yunan saldırıları sonucu çıkan kısa savaş. Osmanlı zaferleri ve İstanbul Antlaşması. categories: - name: Tarih slug: tarih url: /kategori/tarih tags: - Dömeke - Yunan - Teselya - türk author: Mehmet Salih Çoban created_at: 2025-04-16T17:04:00.772036+03:00 updated_at: 2025-04-17T09:36:14.065511+03:00 image: https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/16/iWUGCjNeWr1tgQxdNY3ehl2O6xdbkHpu.png --- # 1897 Osmanlı-Yunan Savaşı ## KURE Information Cards ### KURE Information Card: Müşir Ethem Paşa ![Ekran görüntüsü 2025-04-16 190503.png](https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2025/04/16/LZbB4V0knb450UwWEeIFhD3xcR3sYYzh.png) | Field | Value | |-------|-------| | Sonuç(lar) | Osmanlı Zaferi | | Anlaşma | İstanbul Antlaşması | | Komutanlar | Thrasyvoulos Manos,Konstantinos Sapountzakis,Yunanistan Krallığı:,Resneli Niyazi Bey,Ahmed Hıfzı Paşa,Ethem Paşa,Osmanlı İmparatorluğu: | | Tarih(Metin) | 17 Nisan-19 Mayıs 1897 | | Taraf(lar) | Osmanlı İmparatorluğu,Yunanistan Krallığı | | Bölge(ler) | Teselya,Epir,Yunanistan Krallığı | ## Article Content 1897 Osmanlı-Yunan Savaşı, Osmanlı Devleti ile Yunanistan Krallığı arasında Girit Adası’ndaki isyanlar ve Yunanistan’ın sınır ihlalleri nedeniyle patlak veren [kısa](/tr/detay/kisa/llms.txt) süreli bir savaştır. "30 [Gün](/tr/detay/gun-4/llms.txt) Savaşı" ve "Teselya Savaşı" olarak da bilinir. Girit’e asker çıkaran Yunanistan’ın, Osmanlı topraklarına yönelik saldırgan tutumu [üzerine](/tr/detay/uzerine/llms.txt) başlayan çatışmalar, özellikle [Tesalya](/tr/detay/tesalya/llms.txt) ve Epir cephelerinde yoğunlaşmış; Osmanlı ordusu sahada [önemli](/tr/detay/onemli-0325c/llms.txt) zaferler kazanarak Dömeke’ye kadar ilerlemiştir.[ Dömeke Meydan Muharebesi](/tr/detay/domeke-meydan-muharebesi-d1387/llms.txt) sonucunda Osmanlı ordusu, Yunan ordusunu neredeyse tamamen bozguna uğratmıştır. Ancak büyük devletlerin araya girmesiyle Osmanlı ordusunun Atina’ya ilerlemesi durdurulmuş ve İstanbul Antlaşması’yla [savaş](/tr/detay/savas-3/llms.txt) sona ermiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/16/dBv2QX7tNY4KqEQxlcFfSFZoeJYgdgI3.png) *1897 Balkanlar Haritası (Kaynak: 1897: Clive Bigham)* ### **Girit Sorunu ve Yunanistan’ın Müdahalesi** 19. yüzyıl, Osmanlı İmparatorluğu açısından çözülmenin hızlandığı, Batılı güçlerin etkisinin arttığı ve [Balkanlar](/tr/detay/balkanlar-2/llms.txt)’daki etnik ayrılıkçı hareketlerin yaygınlaştığı bir [dönem](/tr/detay/donem-3/llms.txt) olmuştur. 1821’de Yunan isyanıyla başlayan [süreç](/tr/detay/surec-2/llms.txt), 1830’da Yunanistan’ın bağımsızlığı ile sonuçlanmış, bu da Balkanlar’daki diğer topluluklara emsal teşkil etmiştir. Yunanistan, bağımsızlık sonrasında "Büyük Yunanistan" ideali anlamına gelen Megali İdea doktrini çerçevesinde [hareket](/tr/detay/hareket-3/llms.txt) ederek, Bizans İmparatorluğu’nun sınırlarını hedefleyen yayılmacı bir dış politika izlemiştir. Bu [hedef](/tr/detay/hedef-751630/llms.txt) doğrultusunda en çok [önem](/tr/detay/onem/llms.txt) verdikleri bölgelerin başında **Girit Adası**, **Tesalya**, **Epir** ve **Makedonya** [yer](/tr/detay/yer-2/llms.txt) almıştır. Girit, Osmanlı’nın 17. yüzyıldan beri hâkimiyeti altında olan bir [ada](/tr/detay/ada-748824/llms.txt) olup, özellikle [Rum](/tr/detay/rum-2/llms.txt) nüfusun yoğunlukta olduğu bölgelerde Yunanistan’ın etkisi zamanla artmıştır. 1866, 1878 ve 1896 yıllarında yaşanan Rum isyanları, Girit Sorunu’nun uluslararası bir meseleye dönüşmesine neden olmuştur. Osmanlı Devleti, ada halkına çeşitli imtiyazlar tanıyarak [çözüm](/tr/detay/cozum/llms.txt) arayışına girmiş; ancak bu tavizler Yunanistan üzerinden Avrupalı büyük devletlerin fiilî ve siyasi müdahalesini engelleyememiştir. 1897 yılı başında Girit’teki Rumlar yeniden ayaklanmış, 13 [Şubat](/tr/detay/subat-748380/llms.txt) 1897’de Yunanistan adaya asker çıkararak fiilî işgal girişiminde bulunmuştur. Bu gelişme, Osmanlı açısından bir savaş sebebi sayılmıştır. Yunanistan, yalnızca Girit’te değil, aynı zamanda Tesalya ve Epir bölgelerinde de çete faaliyetleriyle sınır ihlallerine başlamıştır. Osmanlı, 16 [Nisan](/tr/detay/nisan-748390/llms.txt) 1897'de savaş ilan etmeksizin başlatılan Yunan saldırılarına karşılık olarak 17 Nisan 1897’de Yunanistan’a resmen savaş ilan etmiş ve [seferberlik](/tr/detay/seferberlik/llms.txt) başlatılmıştır. ### **Cepheler ve Savaşın Seyri** Savaşın [ana](/tr/detay/ana-751169/llms.txt) [muharebe](/tr/detay/muharebe-2/llms.txt) alanları **Tesalya** ve **Epir** cepheleridir. Osmanlı Devleti, hücum ağırlıklı stratejisini Tesalya Cephesi’nde uygulamış; savunma odaklı kuvvetlerini ise Epir Cephesi’nde konuşlandırmıştır. Osmanlı ordusunun Tesalya’daki ilerleyişi [hızlı](/tr/detay/hizli/llms.txt) ve etkili olmuştur. Savaşın finanse edilmesi ve halkın örgütlenmesi adına Yıldız'da mezat düzenlenmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/16/YIlTDgjvIeyw4vVXC2CnrGDNzRGxly1d.jpg) *Yıldız'da Düzenlenen Mezattan Bir Fotoğraf (Kaynak: İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi)* #### **Tesalya Cephesi** Tesalya’da Osmanlı ordusu, Müşir Ethem [Paşa](/tr/detay/pasa-2/llms.txt) komutasında Milano Geçidi’ni kısa sürede aşarak Tırnova, Yenişehir, Tırhala ve Galos [gibi](/tr/detay/gibi-749510/llms.txt) merkezleri ele geçirmiştir. Osmanlı’nın en önemli başarısı ise 20 [Mayıs](/tr/detay/mayis-748394/llms.txt) 1897’de gerçekleşen **Dömeke Meydan Muharebesi**’dir. Dömeke, sarp arazisi ve tahkim edilmiş yapısı nedeniyle Yunanlar için son savunma hattıydı. Ancak Osmanlı birlikleri, kısa sürede bu hattı aşarak Yunan ordusunu geri çekilmek zorunda bırakmıştır. Prens Konstantin komutasındaki Yunan kuvvetleri Lamiye’ye kadar püskürtülmüş, Osmanlı ordusunun Atina’ya ulaşmasının önünde hiçbir engel kalmamıştır. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/16/b9onPYsYzMPkyasjoML6yfJhkX5YZ6jR.jpg) *Alasonya Ordusu Kumanda Heyeti (Kaynak: İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi)* ##### **Milano Geçidi Muharebesi (18 Nisan 1897)** Osmanlı ordusunun Tesalya Cephesi'nde hızlı bir şekilde ilerlemesini sağlayan ilk büyük muharebedir. Osmanlı birlikleri, [Avrupa](/tr/detay/avrupa-2/llms.txt) [askerî](/tr/detay/askeri-2/llms.txt) çevrelerinde zor geçit olarak bilinen Milano Geçidi’ni yalnızca 24 [saat](/tr/detay/saat/llms.txt) içinde aşarak [şaşkınlık](/tr/detay/saskinlik-752077/llms.txt) yaratmıştır. Bu başarı, savaşın seyrini Osmanlı lehine çevirmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/16/LmFNVff5MNPij6kz7ADfwJ8CLj5XK1RX.png) *Milano Geçidi Muharebesi Savaş Planı (Kaynak: 1897: Clive Bigham)* ##### **Tırnova Muharebesi (24 Nisan 1897)** Tesalya içlerine doğru devam eden Osmanlı taarruzunun bir parçası olarak gerçekleşmiştir. Osmanlı birlikleri bu bölgede Yunan savunmasını kırarak ilerlemeye devam etmiştir. ##### **Yenişehir Muharebesi (25 Nisan 1897)** Tırnova’nın hemen ardından gelen bu muharebede Osmanlı ordusu önemli bir yerleşim birimini daha ele geçirerek Tesalya’daki hâkimiyetini pekiştirmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/16/dL4gudJ51GbRixr0IUMopggO2Pl2Hvrc.jpg) *Taksim Topçu Kışlasında Sergilenen Osmanlı Ordusunun Yunan Ordusundan Ele Geçirdiği Toplar (Kaynak: İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi)* ##### **Tırhala Muharebesi (26 Nisan 1897)** Tırhala’nın alınması Osmanlı birliklerine stratejik bir derinlik kazandırmıştır. Bu başarı, moral üstünlüğü sağlamış ve Yunan kuvvetlerinin dağılmasına neden olmuştur. ##### **Velestin Muharebeleri (30 Nisan ve 5–6 Mayıs 1897)** İki aşamalı gerçekleşen bu muharebelerde, Osmanlı ordusu ilk saldırısında başarı sağlayamasa da ikinci taarruzla Velestin tepelerini ele geçirmiştir. Yunan ordusunun bölgeden çekilmesiyle [birlikte](/tr/detay/birlikte/llms.txt) Osmanlılar Galos ve Dömeke’ye ilerleyebilmiştir. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/16/xXdvM7U2GUIInGLvyHYFjIacvYhujPct.jpg) *Esir Alınan Yunan Askerleri (Kaynak: İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi)* ##### [Dömeke Meydan Muharebesi](/tr/detay/domeke-meydan-muharebesi-d1387/llms.txt)** (17-20 Mayıs 1897)** Savaşın [dönüm](/tr/detay/donum-2/llms.txt) noktası olan bu muharebe, Osmanlı ordusunun kesin zafer kazandığı ve Atina’ya ilerleyişin önünü açtığı en büyük çatışmadır. Yunan ordusu bu muharebede ağır bir yenilgi almış ve geri çekilmek zorunda kalmıştır. #### **Epir Cephesi** Epir Cephesi daha durağan bir yapıya sahipti. Bu hatta Osmanlı, savunma ağırlıklı bir pozisyon alarak, özellikle [Arnavutluk](/tr/detay/arnavutluk-2/llms.txt) sınırındaki bölgelerde Yunan çetelerinin geçişlerini engellemeye odaklanmıştır. Cephede geniş çaplı bir muharebe yaşanmamış, sınırlı çatışmalarla [bölge](/tr/detay/bolge-2/llms.txt) kontrol altında tutulmuştur. ### **Donanma Durumu ve Ege Dengesi** Savaş başladığında Osmanlı donanması kâğıt üzerinde oldukça kalabalık görünse de, bu gemilerin büyük kısmı savaş kabiliyetinden uzaktı. Osmanlı filosu 5 firkateyn, 18 zırhlı firkateyn, 60 [vapur](/tr/detay/vapur-2/llms.txt), 2 [kalyon](/tr/detay/kalyon-3e74e/llms.txt), 106 istimbot, 8 korvet ve çeşitli tipte torpido taşıyıcılardan oluşuyordu. Ancak bu gemilerin çoğu yeterli bakım görmemiş, [top](/tr/detay/top-2/llms.txt) sistemleri eski kalmış ve bu nedenle [etkin](/tr/detay/etkin/llms.txt) biçimde kullanılamamıştır. Donanmanın komutasına Müşir [Hasan](/tr/detay/hasan-2/llms.txt) Rami Paşa atanmış olsa da, [deniz](/tr/detay/deniz-750021/llms.txt) gücünün savaş üzerindeki etkisi oldukça sınırlı kalmıştır. Buna karşılık Yunanistan, savaş öncesinde İngiltere’den [modern](/tr/detay/modern-2/llms.txt) gemiler temin etmiş ve donanmasını çağın [teknik](/tr/detay/teknik-2/llms.txt) gereklerine uygun biçimde düzenlemişti. Yunan donanması 5 zırhlı savaş gemisi, 3 kruvazör, 1 torpido gemisi, 3 nakliye gemisi, 12 [sahil](/tr/detay/sahil-751282/llms.txt) torpido botu ve çeşitli destek gemilerinden oluşuyordu. Yunan donanmasının gemi zırhı, manevra kabiliyeti ve torpido sistemleri Osmanlı filosuna kıyasla daha gelişmişti. Bu [durum](/tr/detay/durum-5/llms.txt) Ege Denizi’nde deniz kontrolünün Yunanistan lehine şekillenmesine neden olmuştur. ![Image](https://cdn.kureansiklopedi.com/media/uploads/2025/04/16/v8Zvj8a5vWSXIyC5zrkSxMQPr7R3t4th.jpeg) *Yunan Ironclad Tipi Hydra Savaş Gemisi (Kaynak: Naval History and Heritage Command)* Yunanistan’ın Ege’deki bu deniz üstünlüğü, özellikle **Girit Adası’na yapılan askerî sevkiyatlar** açısından belirleyici olmuştur. 13 Şubat 1897’de Girit’e çıkarma yapan Yunan kuvvetleri, Osmanlı donanmasının müdahalesiyle karşılaşmamıştır. ### **Avrupa Devletlerinin Rolü ve Diplomatik Müdahale** Yunanistan’ın askerî olarak bozguna uğraması, Batılı büyük devletleri harekete geçirmiştir. İngiltere, [Fransa](/tr/detay/fransa-2/llms.txt) ve [Rusya](/tr/detay/rusya-2/llms.txt) başta olmak üzere Avrupa devletleri, Osmanlı’nın Atina’ya girmesini engellemek istemiştir. Yunanistan’ın tamamen işgali, bölgede güç dengelerinin bozulmasına ve [Almanya](/tr/detay/almanya-2/llms.txt) lehine kaymasına neden olacağı endişesiyle 19 Mayıs 1897’de [ateşkes](/tr/detay/ateskes-3/llms.txt) çağrısı yapılmıştır. Osmanlı Devleti bu çağrıya uyarak taarruzlarını durdurmuş ve barış müzakereleri sürecine girmiştir. ### **İstanbul Antlaşması (1897)** Barış görüşmeleri sonucunda 4 [Aralık](/tr/detay/aralik-748440/llms.txt) 1897’de **İstanbul Antlaşması** imzalanmıştır. Osmanlı, savaşta ele geçirdiği Tesalya topraklarını geri vermek zorunda kalmış ve dört milyon Osmanlı lirası tazminat karşılığında barış sağlamıştır. Antlaşmanın temel hükümleri şunlardır: 1. Tesalya yeniden Yunanistan’a bırakılacaktır. 2. Yunanistan, savaş tazminatı olarak Osmanlı’ya 4 milyon lira ödeyecektir. 3. Osmanlı tebaası Müslümanların zararlarının tazmini için 100 bin lira ek ödeme yapılacaktır. 4. Kapitülasyon hükümlerinde bazı kısıtlamalar getirilecektir. 5. Sınır ihlalleri ve çete faaliyetleri sona erecektir. Girit ise bağımsızlık yolunda önemli bir [adım](/tr/detay/adim-2/llms.txt) olan muhtariyet statüsü kazanmıştır. ### **Savaşın Sonuçları ve Değerlendirme** 1897 Osmanlı-Yunan Savaşı, askeri bakımdan Osmanlı için bir başarı, diplomatik açıdan ise sınırlı bir kazanım olarak tarihe geçmiştir. Osmanlı ordusu, 93 Harbi’nde kaybedilen prestiji kısmen geri kazanmış ve Atina’ya kadar ilerleme kabiliyeti sergilemiştir. Ancak büyük devletlerin baskısıyla kazanımlar korunamamıştır. ## Academic Sources and References 1. Bigham, Clive. With the Turkish Army in Thessaly. London: Macmillan and Co., 1897. 2. Büyüktuğrul, Afif. “1897 Osmanlı-Yunan Savaşı için Yeni Belge”. BELLETEN 36, sy. 143 (Temmuz 1972): 313-32. https://doi.org/10.37879/ttkbelleten.1172474. 3. Chalil, Charoun. Yunan Tarih Yazımına Göre 1897 Osmanlı-Yunan Harbi. Yüksek Lisans Tezi, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balkan Çalışmaları Anabilim Dalı, Edirne, 2019. Erişim Tarihi: 16 Nisan 2025. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay 4. Kanat, S. “Dönemin Fransız Gazetelerinde 1897 Osmanlı-Yunan Savaşı.” Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, no. 62 (2018): 447–464. Erişim Tarihi: 16 Nisan 2025. https://doi.org/10.14222/Turkiyat3810 5. Sannav, Sabri Can, and Cem Turan. “Askerî Zaferden Diplomatik Yenilgiye Bir Örnek: 1897 Dömeke Meydan Muharebesi ve Sonrasında Meydana Gelen Gelişmeler.” Turkish Studies – Historical Analysis 14, no. 4 (2019): 989–1000. Erişim Tarihi: 16 Nisan 2025. 10.29228/TurkishStudies.39340 6. Ölmez, A. “1897 Osmanlı-Yunan Savaşı’nda Epir Cephesinin Savaşın Sonucuna Etkileri.” Şarkiyat, no. 1 (1897): 81–88. Erişim Tarihi: 16 Nisan 2025. https://www.academia.edu/28377404/1897 7. İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi. II. Abdülhamid Han Fotoğraf Albümü Kataloğu. Erişim Tarihi: 16 Nisan 2025. https://nek.istanbul.edu.tr/ekos/FOTOGRAF/779-64---0021.jpg 8. İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi. II. Abdülhamid Han Fotoğraf Albümü Kataloğu. Erişim Tarihi: 16 Nisan 2025. https://nek.istanbul.edu.tr/ekos/FOTOGRAF/90470---0026.jpg 9. İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi. II. Abdülhamid Han Fotoğraf Albümü Kataloğu. Erişim Tarihi: 16 Nisan 2025. https://nek.istanbul.edu.tr/ekos/FOTOGRAF/91076---0023.jpg 10. İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi. II. Abdülhamid Han Fotoğraf Albümü Kataloğu. Erişim Tarihi: 16 Nisan 2025. https://nek.istanbul.edu.tr/ekos/FOTOGRAF/91076---0032.jpg 11. “Photograph: Turkish Soldiers and Field Guns, 1897.” Naval History and Heritage Command. Erişim Tarihi: 27 Mart 2025. https://www.history.navy.mil/content/history/nhhc/our-collections/photography/numerical-list-of-images/nhhc-series/nh-series/NH-94000/NH-94217.html ## Related Articles - [Rus-Japon Savaşı (1904-1905)](//detay/rus-japon-savasi-1904-1905/llms.txt) - [Dömeke Meydan Muharebesi](//detay/domeke-meydan-muharebesi-d1387/llms.txt)