`irantarihi` Related Article Results

ŞebçerağŞe

Şebçerağ

(90 words)
June 26, 2026

Köken Şebçerağ kelimesi, Farsçada “gece” anlamındaki şeb ile “mum, kandil, ışık” anlamındaki çerâğ sözcüklerinin birleşmesinden oluşmuştur. Kelime, sözlük anlamı itibarıyla “gece ışığı, geceyi aydınlatan nesne” demektir. Kullanım Alanları Eski İran İnançları ve Mitolojisi: Şebçerağ, eski İran inanışları ve efsanelerinde geceleri ışık yaydığına inanılan değerli bir taşın adı olarak kullanılmıştır. Bektaşilik ve Tasavvuf Geleneği: Bektaşi kültüründe şebçerağ, on iki imamı temsil eden on iki köşeli

TR
Berna Çamur

Berna Çamur

İmam Rıza Türbesi

İmam Rıza Türbesi

(355 words)
January 14, 2026

Meşhed, İran'ın Horasan eyaletinin merkezi ve ülkenin en kalabalık ikinci şehri konumundadır. Keşefrûd (Âbımeşhed) vadisinde, deniz seviyesinden 970 metre yükseklikte kurulu olan şehir; günümüzde çöl denebilecek kadar kurak ve sıcak bir iklime sahiptir. Şehrin temelleri, İslam öncesine ait kadim Tûs şehrinin yakınındaki Senâbâd adlı küçük bir köye dayanmaktadır. 📜 İsim ve Tarihsel Köken "Meşhed" kelimesi sözlük anlamı itibarıyla "şehadet yeri, mübarek mezar veya mübarek türbe" manalarına gelmek

TR
Helin ciftsüren

Helin ciftsüren

ENÛŞİRVÂN

ENÛŞİRVÂN

(929 words)
November 20, 2024

Enûşervân, Nûşîrevân, Nûşervân şeklinde de kaydedilen bu kelime, Pehlevîce’de “ölümsüz ruh” anlamına gelen ve Zerdüşt metinlerinde ölüler için övgü sıfatı olarak kullanılan enûşeg-rüvânın değişik bir şekli olup genellikle Kisrâ I. Hüsrev’i II. Hüsrev Pervîz’den ayırt etmek için kullanılmıştır. I. Hüsrev Pehlevîce eserlerde olduğu gibi (Pahlavi Texts, s. 55, 115; Dînkerd, s. 571, 654) Arapça ve Farsça kaynaklarda da bu unvanla zikredilmiştir. 531’de babası Kubâd’ın yerine tahta geçen Enûşirvân’ın

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

PERVÎZ NÂTİL HÂNLERÎ

PERVÎZ NÂTİL HÂNLERÎ

(459 words)
November 20, 2024

Tahran’da doğdu. Aslen Mâzenderanlı olan ailesinden birçok kişi Kaçarlar döneminin divan teşkilâtında görev yapmıştı. Hânlerî nisbesi dedesi “hanlar hanı”ndan gelmektedir. İlk eğitimini babası Ebü’l-Hasan İ‘tisâmüddevle’den aldı; daha sonra dârülfünunu ve Tahran Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’ni bitirdi (1932). İlk makalesi henüz öğrenciyken İḳdâm gazetesinde yayımlandı. Bedîüzzaman Fürûzanfer, Bahâr, Saîd-i Nefîsî ve Abbas İkbâl-i Âştiyânî gibi üstatlardan ders aldı. Fürûzanfer’in danışmanlığı

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

DEYLEM

DEYLEM

(1394 words)
November 20, 2024

Deylem’in sınırlarını tam olarak tesbit etmek oldukça güçtür. Zira bu sınırlar, Deylem halkının bu bölgeye sonradan ilhak ettikleri topraklar sebebiyle zaman zaman değişmiştir. Meselâ Büveyhîler’in zirvede olduğu IV. (X.) yüzyılda Deylem ismi Hazar denizinin güneyindeki bütün eyaletleri içine almaktaydı. İslâm coğrafyacılarından İstahrî, Deylem’in güneyde Kazvin, Azerbaycan ve Rey’in bir bölümü ile doğuda Taberistan ve Rey’in diğer bölümü, kuzeyde Hazar denizi, batıda Azerbaycan’ın bir bölümü ve

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

ÜSTÂN

ÜSTÂN

(332 words)
November 20, 2024

Pehlevîce “yer, mekân” anlamındaki evistâm (evistân) kelimesinden gelmektedir. “-istân” eki Farsça’da “zemistân” (kış), “tâbistân” (yaz) ve “gülistân” (gül bahçesi) örneklerinde olduğu gibi sonuna getirildiği isimlerden mekân ve zaman gösteren kelimelerin türetilmesi için kullanılır. Sâsânîler döneminde üstân ile kastedilen bölgelerin sınır ve kapsamları kesin şekilde bilinmemektedir. Ayrıca kelimenin ne zaman kullanılmaya başlandığı konusunda da bilgi yoktur. Ancak eski Farsça’dan ödünç alındığ

TR
İslam Ansiklopedisi

İslam Ansiklopedisi

The First Superpower in History: The Persians

The First Superpower in History: The Persians

(757 words)
June 26, 2026

The Persians, approximately 2500 years ago, established one of the largest empires in history across the geographical region of Iran, with territories spanning three continents. This empire is renowned for uniting numerous peoples of different languages and religions under a single administration. It is regarded as the first “superpower” in history due to its vast borders and well-organized administrative system. Persian Empire(generated by artificial intelligence) " image-element-format="right"

EN
Ecren Parmaksızoğlu

Ecren Parmaksızoğlu

Alireza Arafi

Alireza Arafi

(489 words)
March 1, 2026

Alireza Arafi, İranlı din adamı ve devlet görevlisidir. Anayasa Koruma Konseyi ve Uzmanlar Meclisi üyeliği yapmıştır. 28 Şubat 2026 tarihinde Ayetullah Ali Hamaney’in ABD ve İsrail tarafından düzenlenen saldırıda hayatını kaybetmesinin ardından, İran Anayasası’nın 111. maddesi uyarınca oluşturulan Geçici Liderlik Konseyi’nde ruhani üye olarak belirlenmiştir. Erken Yaşam ve Ailesi Alireza Arafi, 1959 yılında Yezd vilayetinin Meybod şehrinde doğmuştur. Babası Ayetullah (Şeyh Hacı) Muhammed İbrahim

TR
Edanur Karakoç

Edanur Karakoç

Tarihin İlk Süper gücü: Persler

Tarihin İlk Süper gücü: Persler

(590 words)
April 20, 2026

Persler, günümüzden yaklaşık 2500 yıl önce İran coğrafyasında kurulmuş ve toprakları üç kıtaya yayılmış tarihin en büyük devletlerinden biridir. Bu imparatorluk, farklı dillerden ve dinlerden birçok halkı aynı çatı altında birleştirmesiyle tanınır. Geniş sınırları ve düzenli yönetim sistemiyle tarihin ilk "süper gücü" olarak kabul edilir. Pers İmparatorluğu(yapay zeka ile oluşturuldu) " image-element-format="right" image-height="1183" image-source="https://cdn.t3pedia.org/media/uploads/2026/06/1

TR
Ecren Parmaksızoğlu

Ecren Parmaksızoğlu

Bender Abbas Limanı

Bender Abbas Limanı

(1174 words)
June 11, 2026

Bender Abbas, İran'ın güneyinde, Hürmüz Boğazı'nda yer alan ve tarih boyunca küresel deniz ticareti rotalarının kesişim noktasında bulunmuş stratejik bir liman şehridir. Tarihsel süreçte Şah I. Abbas'ın hamleleriyle 1622 yılında Portekizlilerden geri alınan bölge, yıkılan eski Hürmüz şehrinin yerini alarak uluslararası bir serbest ticaret merkezine dönüşmüştür. 19. yüzyılda İngiltere'nin ticari hinterlandını genişletme stratejileri çerçevesinde büyük güçlerin ekonomik rekabet sahası haline gelen

TR
Azra Karaca

Azra Karaca